Wie zwijgt, verliest: Poolse inschrijver laat termijn voor wederantwoord verstrijken en ziet beroep tegen politieopdracht sneuvelen
Het annulatieberoep van de Poolse vennootschap J.P.C. tegen de gunning van de meerjarige leveringsopdracht voor fleecegilets van de geïntegreerde politie strandde zonder enig inhoudelijk onderzoek: omdat J.P.C. binnen de zestig dagen geen memorie van wederantwoord indiende, stelde de Raad van State het wettelijk vermoede verlies van belang vast en verwierp hij het beroep.
Wat gebeurde er?
De Federale Politie schreef met bestek nr. DGS/DSA 2011 R3 223 een open meerjarige opdracht uit voor de confectie van fleecegilets voor de geïntegreerde politie. De Poolse vennootschap J.P.C. Sp. z o.o. vocht de gunningsbeslissing aan met een annulatieberoep, ingesteld op 6 februari 2012. De Belgische Staat diende een memorie van antwoord in, die op 14 mei 2012 aan J.P.C. werd betekend — met uitdrukkelijke vermelding van artikel 21, tweede lid, van de gecoördineerde wetten: wie de termijn voor de memorie van wederantwoord niet eerbiedigt, wordt geacht niet langer het vereiste belang te hebben. J.P.C. stuurde binnen de termijn van zestig dagen geen wederantwoord naar de griffie. Op 24 juli 2012 volgde de kennisgeving bedoeld in artikel 14bis, § 1, van het Regentsbesluit; geen van de partijen vroeg om gehoord te worden. De Raad kon enkel vaststellen dat het vereiste belang ontbrak, verwierp het beroep en verwees J.P.C. in de kosten van 175 euro. Over de gunning zelf — en de vraag of J.P.C. inhoudelijk een punt had — is met geen woord geoordeeld.
Waarom doet dit ertoe?
Dit arrest gaat niet over aanbestedingsrecht maar over procesdiscipline — en net daarom is het voor elke inschrijver relevant. De procedure voor de Raad van State kent harde vervaltermijnen, en die voor de memorie van wederantwoord is de meest verraderlijke: wie na de memorie van antwoord van de overheid zestig dagen laat verstrijken, verliest van rechtswege zijn belang, hoe sterk zijn middelen ook zijn. De sanctie is automatisch; de Raad heeft geen beoordelingsruimte. Voor buitenlandse inschrijvers, die met de Belgische procedureregels minder vertrouwd zijn, is het risico het grootst — deze Poolse confectioneur betaalde het met de volledige teloorgang van zijn zaak. De les geldt ook omgekeerd: voor de aanbesteder volstond het hier om te antwoorden en te wachten.
De les
Voor inschrijvers die procederen: het instellen van het beroep is maar het begin. Agendeer élke memorietermijn — voor de wederantwoord geldt zestig dagen na de kennisgeving van de memorie van antwoord — en dien desnoods een beknopte memorie in als u weinig toe te voegen hebt: zwijgen wordt gelezen als desinteresse en kost u het geding. Procedeert u vanuit het buitenland, werk dan met Belgische raadslieden die de termijnbewaking strak organiseren. Voor aanbesteders: controleer bij een aanslepend beroep of de verzoeker zijn memories tijdig indient — soms wint u de zaak zonder debat.
Te onthouden
- Geen memorie van wederantwoord binnen zestig dagen = wettelijk vermoed verlies van belang (art. 21, tweede lid gecoördineerde wetten); de Raad verwerpt zonder inhoudelijk onderzoek.
- De griffie wijst bij de betekening van de memorie van antwoord uitdrukkelijk op deze sanctie — nadien is er geen excuus.
- De verzoekende partij draagt de kosten (hier 175 euro); over de wettigheid van de gunning wordt niets beslist.
- Ook een buitenlandse inschrijver is onverkort aan de Belgische proceduretermijnen onderworpen.
Waarop letten
- De termijn loopt vanaf de kennisgeving van de memorie van antwoord — noteer die datum onmiddellijk.
- Een beknopte memorie volstaat om het belang te behouden; ze hoeft geen nieuwe argumenten te bevatten.
- Na de kennisgeving ex art. 14bis Regentsbesluit kan een partij nog vragen om gehoord te worden — wie ook dat nalaat, sluit de deur definitief.
Stel jezelf de vraag
Hebt u een systeem dat alle memorietermijnen bij de Raad van State bewaakt, ook wanneer het dossier stilvalt? Weet u dat het uitblijven van een memorie van wederantwoord binnen zestig dagen automatisch tot verlies van belang leidt, zonder inhoudelijke toetsing? En dient u ook bij weinig nieuws minstens een korte memorie in om uw belang te behouden?
Over deze databank
De Raad van State is het hoogste administratieve rechtscollege in België. Bij geschillen over overheidsopdrachten — van de gunning van een contract tot de uitsluiting van een inschrijver — is het de Raad van State die in laatste instantie oordeelt. De arresten in deze databank zijn door TenderWolf samengevat in begrijpelijke taal, met concrete lessen voor inschrijvers en aanbestedende overheden. Bekijk alle arresten →