Vordering verworpen: beoordeling offertes voor raamovereenkomst fietsleasing Stad Hasselt doorstaat de toets – globale beoordeling en gedetailleerdere toelichting gekozen inschrijver rechtvaardigen hogere score, verificatie selectiecriteria blijkt uit administratief dossier
De Raad van State verwierp de vordering tot schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid van NV C.B.L. tegen de gunningsbeslissing van de Stad Hasselt voor een raamovereenkomst fietsleasing voor personeel en onderwijzend personeel van Groep Hasselt, omdat geen van beide middelen ernstig was: de kritiek op de beoordeling van de offertes op de gunningscriteria 'procesflow' en 'kwaliteit' was ongegrond aangezien de scores op een globale beoordeling berustten en de gekozen inschrijver een gedetailleerdere toelichting had geboden (met name inzake het onderwijzend personeel), en de verificatie van de selectiecriteria en uitsluitingsgronden van de gekozen inschrijver voldoende bleek uit het verslag van nazicht en het administratief dossier.
Wat gebeurde er?
De Stad Hasselt schreef via een openbare procedure een overheidsopdracht voor leveringen uit: een raamovereenkomst als aankoopcentrale voor het leasen van fietsen voor personeel en onderwijzend personeel van Groep Hasselt (referentie 2025-6315). De opdracht werd nationaal en Europees bekendgemaakt. Het bestek vereiste als selectiecriterium inzake technische bekwaamheid minimaal twee gelijkaardige referenties van een omvangrijke opdracht voor leasefietsen uit de laatste vijf jaar, waarvan minimaal één van een publieke overheid met onderwijzend personeel. De gunningscriteria waren: prijs (40 punten), procesflow voor opdrachtgever en medewerker (40 punten), en kwaliteit van de aangeboden diensten (20 punten). Voor het tweede en derde criterium voorzag het bestek een beoordelingsmethode met kwalitatieve niveaus (uitstekend, zeer goed, goed, matig, voldoende, onvoldoende), elk gekoppeld aan een vaste puntenscore. Vier inschrijvers dienden een offerte in. Eén inschrijver werd niet geselecteerd wegens ontoereikende referenties. De drie overige inschrijvers werden geselecteerd; hun offertes werden regelmatig bevonden. Na toetsing aan de gunningscriteria behaalde de NV J. 87,06 punten (waarvan 36/40 voor procesflow en 15/20 voor kwaliteit), NV C.B.L. 79,00 punten (24/40 en 15/20), en BV C.V. 74,72 punten (20/40 en 15/20). Op 12 september 2025 besliste het college van burgemeester en schepenen de opdracht te gunnen aan de NV J. NV C.B.L. stelde op 30 september 2025 een vordering tot schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid in. In een eerste middel met twee onderdelen bekritiseerde NV C.B.L. de beoordeling van de offertes op het tweede en derde gunningscriterium. In het eerste onderdeel betoogde zij dat elementen uit haar offerte (velopass, kosteloze overzetting leasecontract, tussentijdse rapportering, facturatie via Peppol) niet in aanmerking waren genomen, terwijl gelijkaardige elementen wel in de beoordeling van de gekozen inschrijver voorkwamen. De Raad van State verwierp dit: de puntenscores werden op globale basis toegekend; de verzoekende partij kon niet volstaan met het selectief bekritiseren van deelelementen uit hun context. Bovendien bleek uit de evaluatiematrix en het administratief dossier dat de gekozen inschrijver een veel gedetailleerdere en concretere toelichting had geboden, met name wat het onderwijzend personeel betreft. In het tweede onderdeel betoogde NV C.B.L. dat de evaluatiematrix louter een beschrijving bevatte zonder eigenlijke waardering. De Raad verwierp ook dit: door het gebruik van bewoordingen als 'zeer gedetailleerde omschrijving' versus louter 'omschrijving', de vermelding van een 'handig' stappenplan en de vaststelling dat er 'geen noemenswaardige verschillen' zijn, bevatte de evaluatiematrix wel degelijk een eigenlijke appreciatie. In een tweede middel voerde NV C.B.L. aan dat niet bleek dat de verwerende partij had geverifieerd of de gekozen inschrijver werkelijk aan de selectiecriteria voldeed. De Raad verwierp dit: het verslag bevatte een samenvattende tabel met de vermelding 'OK', één inschrijver was effectief uitgesloten wegens ontoereikende referenties (wat wees op daadwerkelijk onderzoek), en het administratief dossier bevatte een Excel-tabel met een fiche 'administratief nazicht'. De vermelding 'geselecteerd op basis van het UEA' was weliswaar 'wat ongelukkig geformuleerd', maar in het licht van het geheel van de motivering was het selectieonderzoek voldoende aantoonbaar. Geen van beide middelen was ernstig. De vordering werd verworpen. NV C.B.L. werd verwezen in de kosten.
Waarom doet dit ertoe?
Dit arrest illustreert drie belangrijke principes bij de beoordeling van offertes. Ten eerste: de aanbestedende overheid beschikt over een ruime beoordelingsruimte bij de toetsing van offertes aan gunningscriteria. De Raad van State beoordeelt niet de offertes zelf, maar gaat na of de beoordeling berust op voldoende veruitwendigde en draagkrachtige motieven. Een verzoekende partij kan niet volstaan met het selectief bekritiseren van deelelementen uit hun context — het is de motivering in haar geheel die afdoende moet zijn. Ten tweede: wanneer een bestek een kwalitatieve beoordelingsmethode met vaste niveaus aankondigt, volstaat het dat de evaluatiematrix kwalitatieve bewoordingen gebruikt die een eigenlijke waardering inhouden — een expliciete vergelijking offerte per offerte is niet vereist. Ten derde: de verificatie van de selectiecriteria en uitsluitingsgronden van de gekozen inschrijver hoeft, wanneer er geen problemen rijzen, niet in extenso in het verslag te worden opgenomen — een bondige opsomming met 'OK' volstaat, mits het administratief dossier de verificatie onderbouwt.
De les
Als aanbestedende overheid: gebruik bij de beoordeling van kwalitatieve gunningscriteria kwalitatieve bewoordingen die een eigenlijke waardering inhouden (niet louter een feitelijke opsomming), en zorg dat het administratief dossier de verificatie van de selectiecriteria onderbouwt — ook al kan het verslag van nazicht beknopt zijn. Als inschrijver: richt je kritiek op de beoordeling als geheel en niet op losstaande deelelementen; toon aan dat de globale beoordeling de grenzen van de zorgvuldigheid te buiten gaat. Let erop dat een gedetailleerdere toelichting in de offerte kan leiden tot een hogere score, zelfs bij vergelijkbare dienstverlening.
Stel jezelf de vraag
Als aanbestedende overheid: bevat je evaluatiematrix naast een beschrijving ook kwalitatieve bewoordingen die een eigenlijke waardering inhouden? Zijn de selectiecriteria en uitsluitingsgronden van de gekozen inschrijver geverifieerd en onderbouwd in het administratief dossier? Als inschrijver: bekritiseer je de beoordeling als geheel of slechts losstaande deelelementen? Heb je een voldoende gedetailleerde toelichting gegeven bij de kwalitatieve gunningscriteria?
Over deze databank
De Raad van State is het hoogste administratieve rechtscollege in België. Bij geschillen over overheidsopdrachten — van de gunning van een contract tot de uitsluiting van een inschrijver — is het de Raad van State die in laatste instantie oordeelt. De arresten in deze databank zijn door TenderWolf samengevat in begrijpelijke taal, met concrete lessen voor inschrijvers en aanbestedende overheden. Bekijk alle arresten →