Tweede ronde bij De Watergroep: na schorsing en intrekking gunt ze perceel 6 opnieuw aan dezelfde firma — en nu houdt de beslissing stand
Nadat de Raad van State in april 2026 de eerste gunning van perceel 6 van De Watergroeps raamovereenkomst terreinonderhoud had geschorst wegens een gebrekkige motivering van de regularisaties, trok de Watergroep die beslissing in, vroeg ze nog een prijstoelichting en gunde ze het perceel opnieuw aan de nv K.; de BV G. zag in de spectaculaire prijsdaling van haar concurrent een lek van haar eigen offerteprijs en bestreed ook de regularisaties en het prijsonderzoek, maar de Raad vond geen enkel middel ernstig en verwierp de vordering.
Wat gebeurde er?
De CV Vlaamse Maatschappij voor Watervoorziening (De Watergroep) plaatste een dienstenopdracht ‘20250110 Raamovereenkomst onderhoud terreinen’ voor onderhoudswerken en groenbeheer op haar terreinen. De opdracht telde zes percelen, telkens een raamovereenkomst van één jaar die maximaal zeven keer met één jaar kon worden verlengd. Het bestek legde vier gunningscriteria vast: prijs (60 punten), kwaliteit van de dienstverlening (15), samenwerking met een maatwerkbedrijf (10) en kwaliteitscontrole (15). Voor perceel 6 (terreinen regio Oost – Limburg) dienden drie inschrijvers een offerte in, onder wie de BV G. en de NV K. De procedure verliep met onderhandelingen: op 26 januari 2026 werden alle inschrijvers uitgenodigd een aangepaste offerte in te dienen, waarbij per offerte werd gewezen op eenheidsprijzen die ‘schijnbaar abnormaal hoog’ of ‘schijnbaar abnormaal laag’ waren. Op 27 februari 2026 gunde De Watergroep het perceel aan de nv K. Bij arrest nr. 266.297 van 3 april 2026 schorste de Raad van State die beslissing bij uiterst dringende noodzakelijkheid, waarna De Watergroep ze op 24 april 2026 introk. Op 6 mei 2026 vroeg ze de gekozen inschrijver nog een toelichting bij de eenheidsprijs van post 11, en op 29 mei 2026 gunde haar raad van bestuur perceel 6 opnieuw aan de nv K. De BV G. vorderde op 15 juni 2026 de schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid. Haar eerste middel: De Watergroep zou tijdens de onderhandelingen haar totale offerteprijs aan de nv K. hebben verklapt. Ze steunde dat op vier ‘zeer duidelijke aanwijzingen’: de nv K. had ‘uit goede bron’ initieel de duurste offerte ingediend, de initiële totaalbedragen ontbraken in het gunningsverslag, de prijsoptimalisatie van de nv K. moest minstens 15% bedragen, en terwijl G. haar prijs lichtjes liet stijgen, liet K. de hare ‘spectaculair’ dalen. De Raad oordeelde dat alle inschrijvers waren uitgenodigd een aangepaste offerte in te dienen, dat prijzen in een onderhandelingsprocedure in beide richtingen kunnen bewegen, dat het gunningsverslag de initiële totaalprijzen niet hoeft te vermelden en dat een inschrijver die hoort dat bepaalde posten boven het gemiddelde liggen, zijn prijs al eens bijstelt; zelfs een atypische prijsdaling volstaat niet als bewijs van een lek, en de niet gestaafde ‘ervaringen’ van G. bij andere opdrachten evenmin. Het tweede middel viseerde de regularisaties die de nv K. had mogen doorvoeren. Het bestek liet regularisatie van substantiële onregelmatigheden vóór de onderhandelingen uitdrukkelijk toe. De nv K. had aan de lijst van terreinen die aan een maatwerkbedrijf worden toevertrouwd drie terreinen voor één post toegevoegd; volgens het gunningsverslag voldeed haar offerte ‘strikt genomen’ al aan de minimumeis en was de aanpassing ‘hoe dan ook zeer beperkt’. Dat kwam volgens de Raad niet neer op een nieuwe offerte, ook al betrof de aanpassing een afzonderlijk gunningscriterium; en G. werd niet ongelijk behandeld, want haar offerte was zonder regularisatie regelmatig verklaard. De eenheidsprijs van post 1, die volgens het gunningsverslag ‘beduidend hoger (tienvoud)’ lag dan dezelfde post in de andere percelen, werd rechtgezet in lijn met die andere percelen — op het eerste gezicht de correctie van een materiële misslag. In haar derde middel voerde G. aan dat De Watergroep in werkelijkheid een bijzonder prijsonderzoek naar abnormale prijzen (art. 44 KB 18 juni 2017) had gevoerd voor de posten 11 en 18, maar dat in de beslissing kunstmatig als een algemeen prijsonderzoek (art. 43) voorstelde om aan de zwaardere motiveringsplicht te ontsnappen. De Raad volgde niet: de uitnodigingen verwezen nergens naar artikel 44, het gunningsverslag noemde de woorden ‘schijnbaar abnormaal’ zelf ‘ongelukkig’ — ze gaven enkel een grootteorde van prijsverschillen aan — en ook de latere toelichtingsvragen vermeldden artikel 44 niet. De motivering voor post 11 (gedetailleerde prijsopbouw, aansluiting bij de andere percelen, bijgestelde uitvoeringsrendementen) en voor post 18 (een nieuwe post waarvoor vooraf een plaatsbezoek was georganiseerd, zodat een grote prijsspreiding niet verwondert) was geen standaardmotivering. De vordering werd verworpen. G. draagt een rolrecht van 200 euro, een bijdrage van 26 euro en een rechtsplegingsvergoeding van 770 euro voor De Watergroep; de nv K. draagt het rolrecht van 150 euro voor haar tussenkomst.
Waarom doet dit ertoe?
Het arrest is het tweede bedrijf van een zaak die in april nog anders afliep. Toen schorste de Raad de gunning omdat het gunningsverslag de regularisaties te vaag motiveerde; De Watergroep herstelde dat, trok haar beslissing in, deed bijkomend onderzoek en kwam tot dezelfde gunning — die nu wel overeind blijft. Dat illustreert hoe een schorsing een aanbesteder vaak niet van zijn keuze afbrengt, maar hem dwingt die beter te onderbouwen. Inhoudelijk trekt het arrest drie bruikbare lijnen. Ten eerste: wie een lek van vertrouwelijke prijsinformatie aanvoert, moet meer bieden dan een opvallende prijsdaling van de concurrent; in een onderhandelingsprocedure is prijsbeweging net de bedoeling, en vermoedens ‘uit goede bron’ wegen niet. Ten tweede: een regularisatie vóór de onderhandelingen is toelaatbaar zolang ze geen nieuwe offerte wordt — drie extra terreinen voor één post bij een maatwerkcriterium, of een tienvoudige eenheidsprijs die duidelijk een vergissing is, blijven binnen die grens. Ten derde: of een aanbesteder een bijzonder prijsonderzoek voert, hangt af van wat hij werkelijk doet en zegt, niet van één ongelukkig gekozen woord in een uitnodiging. Wie prijzen laat toelichten in het kader van het algemeen prijsonderzoek en concludeert dat ze niet abnormaal zijn, hoeft dat onderzoek niet uitgebreid in de beslissing weer te geven, zolang de motieven uit het dossier blijken.
De les
Voor inschrijvers: een beschuldiging dat de aanbesteder uw prijs heeft doorgespeeld, is zwaar en vergt concrete bewijzen. Een concurrent die na onderhandelingen fors zakt terwijl u lichtjes stijgt, is op zich geen bewijs — zeker niet als iedereen een aangepaste offerte mocht indienen. Kijk liever kritisch naar wat er concreet is geregulariseerd en hoe het gunningsverslag dat uitlegt: dat was in de eerste ronde het middel dat wél slaagde. Voor aanbesteders: een geschorste gunning kan na intrekking opnieuw aan dezelfde inschrijver worden toegewezen, op voorwaarde dat de nieuwe beslissing de gebreken herstelt. Beschrijf regularisaties concreet (wie, wat, met welk resultaat), motiveer prijsbeoordelingen per post en met de kenmerken van de opdracht, en kies uw woorden zorgvuldig: wie in een uitnodiging spreekt van ‘schijnbaar abnormale’ prijzen, nodigt uit tot het verwijt dat een bijzonder prijsonderzoek is gestart. Hier hield de Watergroep dat verwijt af door in het gunningsverslag zelf uit te leggen dat die bewoordingen ‘ongelukkig’ waren.
Te onthouden
- Een gunning die werd geschorst en ingetrokken, kan na herstel van de gebreken opnieuw aan dezelfde inschrijver worden toegewezen; hier hield de tweede gunningsbeslissing stand.
- De inschrijver die een schending van de vertrouwelijkheid van de offertes aanvoert, moet die aannemelijk maken; prijsdalingen of -stijgingen in een onderhandelingsprocedure wijzen niet per se op ongelijke behandeling, zelfs niet als ze atypisch zijn.
- Transparantie en formele motivering verplichten niet om de totaalprijzen van de initiële offertes in het gunningsverslag op te nemen.
- Een regularisatie vóór de onderhandelingen (art. 74, § 4, KB 18 juni 2017) is toegelaten als het bestek erin voorziet en ze niet neerkomt op een nieuwe offerte; drie extra terreinen voor één post bij het criterium maatwerkbedrijf bleef binnen die grens.
- De rechtzetting van een eenheidsprijs die tienmaal hoger lag dan dezelfde post in andere percelen gold op het eerste gezicht als correctie van een materiële misslag.
- Of een bijzonder prijsonderzoek (art. 44) is gevoerd, blijkt uit wat de aanbesteder werkelijk vraagt en beslist, niet uit de woorden ‘schijnbaar abnormaal’ in een uitnodiging tot aangepaste offerte.
- Kosten: rolrecht 200 euro, bijdrage 26 euro en rechtsplegingsvergoeding 770 euro ten laste van de verzoekende partij; 150 euro rolrecht voor de tussenkomende partij.
Waarop letten
- Het verschil tussen een vermoeden en een bewijs bij verwijten over het doorspelen van prijsinformatie tijdens onderhandelingen.
- De grens tussen een toelaatbare regularisatie en een verkapte nieuwe offerte, ook wanneer de aanpassing een apart gunningscriterium raakt.
- De woordkeuze in vragen aan inschrijvers over hun prijzen, en de vraag of die het regime van artikel 44 KB 18 juni 2017 activeert.
- Een motivering per post die verwijst naar concrete kenmerken van de opdracht (zoals een nieuwe post met voorafgaand plaatsbezoek) in plaats van standaardformules.
- Na een schorsing: een nieuwe beslissing die de eerder vastgestelde motiveringsgebreken effectief wegwerkt.
Stel jezelf de vraag
Kunt u een vermoeden van een prijslek staven met meer dan de prijsevolutie van uw concurrent? Weet u dat een regularisatie vóór de onderhandelingen pas onwettig wordt als ze neerkomt op een nieuwe offerte, en dat een duidelijke materiële misslag in een eenheidsprijs mag worden rechtgezet? Kent u het verschil tussen een algemeen prijsonderzoek (art. 43 KB 18 juni 2017) en een bijzondere prijsbevraging naar abnormale prijzen (art. 44)? En als aanbesteder: vermeldt uw gunningsverslag concreet welke inschrijvers welke regularisaties kregen, en vermijdt u in uw vragen aan inschrijvers bewoordingen die suggereren dat u een abnormaleprijsonderzoek voert terwijl dat niet zo is?
Gerelateerde arresten
Over deze databank
De Raad van State is het hoogste administratieve rechtscollege in België. Bij geschillen over overheidsopdrachten — van de gunning van een contract tot de uitsluiting van een inschrijver — is het de Raad van State die in laatste instantie oordeelt. De arresten in deze databank zijn door TenderWolf samengevat in begrijpelijke taal, met concrete lessen voor inschrijvers en aanbestedende overheden. Bekijk alle arresten →