De aanbestedende overheid trekt vijf dagen vóór de zitting in — en erkent zelf dat 'de argumenten in het beroep niet betwistbaar zijn'
De Raad surseert te beslissen en remet sine die nadat de aanbestedende overheid CAHC twee dagen vóór de UDN-zitting de gunningsbeslissing voor de architectuuropdracht van een rusthuis te Stoumont/Trois-Ponts intrekt 'gelet op de in het beroep aangevoerde, niet betwistbare argumenten' — een textbook voorbeeld van hoe een UDN-beroep een aanbesteder doet plooien zonder dat de Raad ten gronde moet oordelen.
Wat gebeurde er?
Op 21 september 2017 gunt de raad van bestuur van CAHC — een Henegouwse intercommunale — de overheidsopdracht 'Volledige opdracht van ontwerper' voor de bouw van een rusthuis-rust-en-verzorgingstehuis in Stoumont (105 bedden, 25 woningen residentie-services en een dagopvang van 5 plaatsen) plus 50 woningen residentie-services in Trois-Ponts aan de tijdelijke vereniging Altiplan scrl – Creative Architecture sprl – B.E.L. sa. Op dezelfde datum beslist CAHC de offerte van de THV Résidence HQE (Studio Architects VK + SIA) niet te weerhouden 'wegens een onregelmatigheid'. Studio Architects VK en SIA stellen op 6 oktober 2017 een UDN-beroep in tegen beide deelbeslissingen — de gunning aan Altiplan én de impliciete weigering van hun eigen offerte. De zaak wordt vastgelegd op 26 oktober 2017, dan verschoven naar 27 oktober 2017 om 9u45. Op 25 oktober 2017 — twee dagen vóór de zitting — neemt CAHC zelf het initiatief: bij beraadslaging trekt zij de aangevochten gunningsbeslissing in 'gelet op de argumenten in het beroep die niet betwistbaar zijn'. Geen toelichting, geen weerlegging — de overheid plooit zonder voorwaarden. Daarmee verliest het beroep tegen die beslissing zijn voorwerp. Maar omdat een intrekking niet onmiddellijk definitief is — een derde kan de intrekking zelf aanvechten binnen de gewone beroepstermijn — kan de Raad nog niet definitief verklaren dat de zaak afgesloten is. De Raad surseert daarom te statuer en remet de zaak sine die. De rechtsplegingsvergoeding wordt aangehouden, in afwachting van wat er met de intrekking gebeurt. Eén bijzondere bemerking: de verzoekers hadden hun eigen offerte als bijlage 7 van het verzoekschrift neergelegd 'à titre confidentiel'. Aangezien het beroep niet ten gronde wordt behandeld, oordeelt de Raad dat het in dit stadium niet nodig is dat stuk te verspreiden — en handhaaft de vertrouwelijkheid voorlopig. De zaak A.223.475/VI-21.099 blijft dus formeel hangende, maar de aangevochten gunning aan Altiplan is in de feiten van tafel.
Waarom doet dit ertoe?
Voor verzoekers die overwegen een UDN-beroep in te dienen is dit het scenario dat je hoopt te krijgen: de aanbestedende overheid leest het verzoekschrift, raadpleegt haar advocaat, ziet dat ze geen verdediging heeft en trekt de beslissing in vóór de zitting. Geen middelenstrijd, geen risico op een prima facie-oordeel dat tegenvalt — gewoon een schone tafel en de mogelijkheid om het regelmatigheidsoordeel opnieuw te laten doen, deze keer correct. De prijs voor CAHC: 200 euro rolrecht en (vermoedelijk later) een rechtsplegingsvergoeding plus de eigen advocatenkosten. Voor wie als ontwerper of opdrachthouder zit te wachten: weet dat een 'onregelmatigheidsbeslissing' op losse schroeven kan komen te staan zodra je advocaat het bestek en de motivering nakijkt. De motivering 'wegens een onregelmatigheid' zonder nadere precisering is een rode vlag — als de aanbesteder niet kan aantonen welke specifieke besteksbepaling werd geschonden en waarom die substantieel is, hoort het beroep tot de zaken die in de regel niet worden bevochten maar ingetrokken. Voor aanbestedende overheden tot slot: een zelfstandige intrekking 'gelet op de niet-betwistbare argumenten' is procedureel correct (artikel 30 lopende procedure-besluit toepasselijk in deze materie) en kost minder dan een verloren schorsingsarrest. Maar verspil de intrekking niet: als je een nieuwe gunning doet, motiveer dan de regelmatigheid van álle offertes in detail — anders krijg je een tweede beroep van dezelfde tegenpartij.
De les
Als de aanbestedende overheid je offerte 'wegens een onregelmatigheid' weert zonder concrete besteksverwijzing, ga dan niet meteen klagen — vraag eerst de gemotiveerde beslissing op (artikel 8 Rechtsbeschermingswet 17/06/2013) en lees met je advocaat na welke specifieke bepaling werd geschonden en of die kwalificeert als 'substantieel' onder artikel 95 KB Plaatsing. Als de motivering vaag of de toegepaste bepaling betwistbaar is, dien dan UDN-beroep in: in een aanzienlijk deel van die zaken trekt de aanbesteder zélf de beslissing in vóór de zitting. Plan de timing zorgvuldig — je hebt 15 dagen vanaf de gemotiveerde kennisgeving (artikel 23 Rechtsbeschermingswet) en de UDN-procedure neemt typisch nog eens 3 tot 4 weken vóór de zitting.
Te onthouden
- Een aanbestedende overheid kan tot vlak vóór de zitting haar gunningsbeslissing intrekken, waarmee het UDN-beroep zonder voorwerp wordt
- De erkenning 'gelet op de niet-betwistbare argumenten in het beroep' is een schuldbekentenis die meteen de rechtsplegingsvergoeding voor de verzoeker rechtvaardigt
- Bij een intrekking surseert de Raad doorgaans te statuer omdat een derde de intrekking nog kan aanvechten binnen de gewone beroepstermijn — pas daarna verliest het beroep definitief zijn voorwerp
- Vertrouwelijke bijlagen bij een verzoekschrift (bijvoorbeeld de eigen offerte) blijven vertrouwelijk zolang het beroep niet ten gronde wordt behandeld
- Een UDN-beroep kost 200 euro rolrecht — de verwachting van een intrekking weegt vaak op tegen het risico van een verworpen schorsing
Waarop letten
- Een 'gemotiveerde gunningsbeslissing' die alleen vermeldt dat een offerte 'onregelmatig' is zonder de geschonden bestekseis te identificeren — vaak een teken van een zwak dossier
- Twee dagen vóór de zitting krijg je een betekening dat de aanbesteder de beslissing intrekt — vraag onmiddellijk de definitie van de nieuwe procedure en hou de termijnen in de gaten
- Als de aanbesteder na intrekking een nieuwe gunning doet zonder de regelmatigheid van alle offertes herzichtbaar te motiveren, ligt een tweede UDN-beroep voor de hand
Stel jezelf de vraag
Krijg ik een gunningsbeslissing met een vage motivering ('uw offerte is onregelmatig wegens een vormgebrek', 'uw offerte voldoet niet aan de bestekseisen') zonder verwijzing naar een specifiek bestekartikel én een verklaring waarom dat een substantiële onregelmatigheid is? Twee testen: (1) zou een derde lezer kunnen aanwijzen welke clausule is geschonden? (2) bestaat er rechtspraak die deze bepaling als substantieel kwalificeert? Beide twijfelachtig — de basis voor een UDN-beroep ligt klaar, en de kans op intrekking vóór de zitting is reëel.
Gerelateerde arresten
Over deze databank
De Raad van State is het hoogste administratieve rechtscollege in België. Bij geschillen over overheidsopdrachten — van de gunning van een contract tot de uitsluiting van een inschrijver — is het de Raad van State die in laatste instantie oordeelt. De arresten in deze databank zijn door TenderWolf samengevat in begrijpelijke taal, met concrete lessen voor inschrijvers en aanbestedende overheden. Bekijk alle arresten →