G4S liet na de UDN-schorsing geen vernietigingsberoep volgen: de Raad moet de schorsing opheffen, maar de Pensioendienst die zelf al introk, betaalt de kosten
Nadat de Raad van State op vraag van G4S Secure Solutions de gunning van de bewakingsopdracht voor de Zuidertoren aan Seris Security bij uiterst dringende noodzakelijkheid had geschorst, diende G4S nooit een vernietigingsberoep in, zodat de Raad de schorsing krachtens artikel 17, § 4, derde lid van zijn gecoördineerde wetten móést opheffen — maar omdat de Federale Pensioendienst de gunningsbeslissing intussen zelf had ingetrokken, droeg die toch alle kosten, inclusief 770 euro rechtsplegingsvergoeding.
Wat gebeurde er?
De Federale Pensioendienst besliste op 25 april 2022 om de overheidsopdracht voor ‘onthaal en bewaking in de Zuidertoren’ (ref. SFPD/S2100/2022/02) niet aan de NV G4S Secure Solutions maar aan de NV Seris Security te gunnen. G4S vernam dat bij brief van 26 april 2022 en trok op 10 mei 2022 naar de Raad van State met een vordering tot schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid. Met succes: bij arrest nr. 253.985 van 13 juni 2022 schorste de Raad de tenuitvoerlegging van de gunningsbeslissing. Daarna liep het procedureel anders dan verwacht. G4S diende geen verzoekschrift tot nietigverklaring in — nochtans de logische volgende stap na een UDN-schorsing. In dat geval laat artikel 17, § 4, derde lid van de gecoördineerde wetten de Raad geen keuze: de uitgesproken schorsing moet worden opgeheven. De zaak werd, op voorstel van kamervoorzitter Paul Lemmens en zonder dat een partij om een terechtzitting vroeg, schriftelijk afgehandeld en op 6 december 2022 in beraad genomen. Intussen had de verwerende partij bij brief van 2 november 2022 wel iets belangrijks gemeld: het beheerscomité van de Federale Pensioendienst had de bestreden gunningsbeslissing al op 27 juni 2022 — twee weken na het schorsingsarrest — ingetrokken. Die intrekking bepaalde de kostenverdeling. Hoewel de schorsing formeel werd opgeheven, legde de Raad alle kosten van de UDN-vordering bij de Pensioendienst: het rolrecht van 200 euro, de bijdrage van 22 euro en de door G4S gevraagde rechtsplegingsvergoeding van 770 euro. Tussenkomende partij Seris Security bleef zitten met het eigen rolrecht van 150 euro.
Waarom doet dit ertoe?
Het arrest legt een procedureel mechanisme bloot dat inschrijvers durven te onderschatten: een UDN-schorsing is een voorlopige maatregel, geen eindstation. Wie na het schorsingsarrest geen vernietigingsberoep instelt, ziet de schorsing van rechtswege sneuvelen — artikel 17, § 4, derde lid laat de Raad daarin geen beoordelingsmarge. In deze zaak bleef dat zonder gevolgen voor G4S, omdat de aanbesteder de gunning na het schorsingsarrest zelf had ingetrokken en het geschil daarmee de facto gewonnen was. Maar de volgorde had ook anders kunnen uitdraaien: was de Pensioendienst bij zijn gunning gebleven, dan had de opheffing van de schorsing de weg naar contractsluiting met Seris Security weer opengelegd. Voor aanbesteders bevestigt het arrest de vaste kostenlogica bij intrekking: wie zijn beslissing intrekt na een schorsing, geldt als de in het ongelijk gestelde partij en draagt rolrecht, bijdrage en rechtsplegingsvergoeding — ook wanneer het arrest formeel enkel de schorsing opheft.
De les
Voor inschrijvers is de les procedureel en hard: beschouw een gewonnen UDN-schorsing nooit als het einde van het verhaal. Dien tijdig een vernietigingsberoep in, anders is de Raad verplicht de schorsing op te heffen en herleeft de geschorste gunning — tenzij de aanbesteder u, zoals hier, ter wille is door zelf in te trekken. Rekenen op dat laatste is geen strategie. Volg na een intrekking ook de kosten op: de rechtsplegingsvergoeding (hier 770 euro), het rolrecht en de bijdrage komen ten laste van de aanbesteder. Voor aanbesteders: een intrekking na een UDN-schorsing is vaak de verstandigste uitweg, maar budgetteer de kosten die eraan vasthangen, en vergeet niet dat de tussengekomen begunstigde zijn eigen tussenkomstrecht draagt.
Te onthouden
- Wie na een UDN-schorsing geen vernietigingsberoep indient, dwingt de Raad van State de schorsing op te heffen: artikel 17, § 4, derde lid laat geen beoordelingsruimte.
- De opheffing van de schorsing betekende hier geen verlies voor G4S: de Federale Pensioendienst had de gunningsbeslissing op 27 juni 2022 zelf al ingetrokken.
- Door de intrekking draagt de verwerende partij alle kosten van de UDN-vordering: rolrecht van 200 euro, bijdrage van 22 euro en rechtsplegingsvergoeding van 770 euro.
- De tussenkomende partij Seris Security draagt haar eigen tussenkomstrecht van 150 euro.
- De zaak werd zonder openbare terechtzitting afgehandeld (art. 26, § 2 Regentsbesluit): geen van de partijen vroeg om een zitting.
Waarop letten
- De termijn voor het vernietigingsberoep na een UDN-schorsing: wie hem laat verstrijken, verliest de schorsing van rechtswege.
- Een intrekking door de aanbesteder na een schorsingsarrest bepaalt de kostenverdeling, ook als het eindarrest formeel enkel de schorsing opheft.
- De schriftelijke afhandeling: wie een openbare terechtzitting wil, moet er zelf om verzoeken.
- Het onderscheid tussen de voorlopige UDN-schorsing en het bodemgeschil: zonder annulatieberoep is er geen bodemgeschil.
Stel jezelf de vraag
Hebt u na een gewonnen UDN-schorsing de termijn voor het vernietigingsberoep in uw agenda staan, wetende dat de schorsing anders verplicht wordt opgeheven? Beseft u dat een opgeheven schorsing de geschorste gunningsbeslissing laat herleven als de aanbesteder niet zelf intrekt? Weet u dat u ook in een arrest dat enkel de schorsing opheft, uw rechtsplegingsvergoeding kunt recupereren wanneer de aanbesteder de bestreden beslissing heeft ingetrokken? En als aanbesteder: hebt u na een schorsingsarrest overwogen of intrekken en overdoen niet goedkoper en veiliger is dan doorprocederen?
Gerelateerde arresten
Over deze databank
De Raad van State is het hoogste administratieve rechtscollege in België. Bij geschillen over overheidsopdrachten — van de gunning van een contract tot de uitsluiting van een inschrijver — is het de Raad van State die in laatste instantie oordeelt. De arresten in deze databank zijn door TenderWolf samengevat in begrijpelijke taal, met concrete lessen voor inschrijvers en aanbestedende overheden. Bekijk alle arresten →