Verwerping Franstalig college

SPGE trekt de gunning van haar opdracht voor de energiesturing van waterzuiveringsinstallaties in vóór de zitting: de vordering van Xylem is onontvankelijk, maar de SPGE betaalt alle kosten

Arrest nr. 267311 · 30 juni 2026 · VIe kamer

Nadat de Waalse Société publique de gestion de l’eau haar opdracht van 117.890 euro voor de energetische en functionele aansturing van vier waterinfrastructuren aan Purecontrol BE had gegund en Xylem Water Solutions France daartegen de schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid had gevorderd, trok de SPGE de gunning een week later in; de Raad van State verklaarde de vordering onontvankelijk omdat Xylem door een met terugwerkende kracht ingetrokken beslissing niet meer benadeeld kon zijn, maar legde de rechtsplegingsvergoeding van 770 euro en de overige kosten bij de SPGE.

Wat gebeurde er?

De Société publique de gestion de l’eau (SPGE) schreef via een openbare procedure met Europese bekendmaking een dienstenopdracht uit, referentie MP24.038, voor de energetische en functionele aansturing van de installaties en uitrusting van drie waterzuiveringsinfrastructuren en één infrastructuur voor de productie van drinkwater. Op 21 mei 2026 besliste het directiecomité van de SPGE de opdracht te gunnen aan de BV Purecontrol BE, gevestigd in Luik, voor 117.890 euro exclusief btw, en dus niet aan de Franse vennootschap Xylem Water Solutions France. Xylem vorderde op 11 juni 2026 de schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid van die beslissing. Purecontrol BE vroeg op 19 juni om tussen te komen. Intussen, op 18 juni 2026, trok het directiecomité van de SPGE de bestreden gunningsbeslissing in; de SPGE bezorgde die intrekking op 23 juni aan de Raad van State. Het arrest vermeldt niet waarom de SPGE terugkwam op haar beslissing. Op de zitting van 26 juni 2026 liet de advocaat van Xylem, gevraagd naar de gevolgen van de intrekking, het oordeel over aan de wijsheid van de Raad. De SPGE en Purecontrol BE waren behoorlijk opgeroepen, maar niet vertegenwoordigd. Staatsraad Aurélien Vandeburie, die als waarnemend voorzitter van de VIe kamer in kort geding zetelde, liet de tussenkomst van Purecontrol BE toe: als begunstigde van de opdracht had zij voldoende belang. De vordering zelf haalde de ontvankelijkheidsdrempel niet. Artikel 15 van de wet van 17 juni 2013 verwijst naar de voorwaarden van artikel 14: de verzoeker moet een belang hebben (gehad) bij de opdracht én benadeeld zijn of dreigen te worden door de aangevoerde schending. Omdat de intrekking met terugwerkende kracht werkt tot de datum van de bestreden beslissing, konden de aangevoerde onwettigheden — zelfs als ze bewezen waren — Xylem niet benadeeld hebben of dreigen te benadelen. De vordering werd daarom onontvankelijk verklaard en verworpen, met bevel tot onmiddellijke uitvoering van het arrest. Voor de kosten draaide de Raad de redenering om. Door de intrekking geldt de SPGE als de partij die in het ongelijk wordt gesteld en Xylem als de partij die in het gelijk wordt gesteld in de zin van artikel 30/1 van de gecoördineerde wetten. De SPGE moest Xylem dus de gevraagde basisrechtsplegingsvergoeding van 770 euro betalen, en droeg ook het rolrecht van 200 euro en de bijdrage van 26 euro. Purecontrol BE bleef zitten met het recht van 150 euro voor haar tussenkomst. Auditeur Philippe Nicodème adviseerde eensluidend.

Waarom doet dit ertoe?

Het arrest volgt een lijn die de Raad van State in 2026 consequent aanhoudt: trekt de aanbestedende overheid de bestreden beslissing in voordat de UDN-rechter uitspraak doet, dan wordt de vordering niet ‘zonder voorwerp’ maar onontvankelijk verklaard, omdat de verzoeker niet langer benadeeld is in de zin van artikel 14 van de wet van 17 juni 2013. Voor de verzoeker maakt dat in de praktijk weinig uit: de aangevochten gunning is van de baan. Belangrijker is de kostenregeling. Wie de aanbesteder tot intrekking dwingt, wordt voor artikel 30/1 als winnende partij beschouwd en krijgt de rechtsplegingsvergoeding, terwijl de aanbesteder ook het rolrecht en de bijdrage draagt. Een aanbesteder die pas na een verzoekschrift ingrijpt, betaalt dus het gerechtelijk gelag. Voor de gekozen inschrijver ligt het anders: wie tussenkomt om een gunning te verdedigen die daarna wordt ingetrokken, betaalt zijn eigen rolrecht van 150 euro en krijgt niets terug. Tot slot herinnert het arrest eraan dat een intrekking de procedure niet beslecht: de opdracht moet opnieuw worden beslist, en die nieuwe beslissing kan op haar beurt worden aangevochten.

De les

Als aanbesteder: ziet u na een UDN-verzoekschrift dat uw gunningsbeslissing niet houdbaar is, dan kan een snelle intrekking een vernietigend oordeel voorkomen — maar reken erop dat u de rechtsplegingsvergoeding, het rolrecht en de bijdrage betaalt. Goedkoper is het om de gunning vóór de beslissing grondig te toetsen, of bij een gemotiveerd bezwaar van een afgewezen inschrijver in te grijpen voordat die naar de Raad stapt. Bezorg een intrekking ook meteen aan de Raad van State en verschijn op de zitting. Als afgewezen inschrijver: een tijdig en goed onderbouwd UDN-verzoekschrift kan de aanbesteder tot inkeer brengen, en de kosten worden dan op hem verhaald. Volg wel de nieuwe beslissing op de voet, want de strijd om de opdracht is daarmee niet gewonnen. Als gekozen inschrijver: tussenkomen heeft zin om uw gunning te verdedigen, maar weet dat u het rolrecht van de tussenkomst zelf draagt, ook als de aanbesteder zijn beslissing intrekt.

Te onthouden

  • Een intrekking van de bestreden gunningsbeslissing werkt terug tot de datum van die beslissing.
  • Na een intrekking is de verzoeker niet meer benadeeld in de zin van art. 14 wet van 17 juni 2013; de UDN-vordering is daardoor onontvankelijk, niet zonder voorwerp.
  • Voor de kosten geldt de aanbesteder die intrekt als de in het ongelijk gestelde partij (art. 30/1 gecoördineerde wetten): hij betaalt de rechtsplegingsvergoeding (hier het basisbedrag van 770 euro), het rolrecht van 200 euro en de bijdrage van 26 euro.
  • De tussenkomende partij draagt haar eigen recht van 150 euro.
  • De gekozen inschrijver heeft als begunstigde van de opdracht voldoende belang om tussen te komen.
  • Het arrest vermeldt niet waarom de SPGE haar beslissing introk; over de gegrondheid van de grieven van Xylem werd niet geoordeeld.

Waarop letten

  • Het moment van de intrekking: ook een intrekking een week na het verzoekschrift en een week vóór de zitting leidt tot onontvankelijkheid.
  • De vraag om rechtsplegingsvergoeding in het verzoekschrift.
  • De nieuwe beslissing van de aanbesteder en de termijn om ze aan te vechten.
  • Afwezigheid op de zitting: de aanbesteder en de tussenkomende partij lieten zich hier niet vertegenwoordigen.

Stel jezelf de vraag

Als aanbesteder: hebt u bij een UDN-verzoekschrift snel getoetst of de bestreden gunning standhoudt, en weegt u de kosten van een intrekking af tegen het risico van een schorsing? Hebt u een intrekking onmiddellijk aan de Raad van State en de partijen bezorgd? Is uw nieuwe beslissing na de intrekking zelfstandig en afdoende gemotiveerd, zodat ze een tweede beroep doorstaat? Als afgewezen inschrijver: vraagt u in uw verzoekschrift uitdrukkelijk een rechtsplegingsvergoeding, zodat de Raad die bij een intrekking kan toekennen? Volgt u na een intrekking op wat de aanbesteder met de opdracht doet, en bent u klaar om een nieuwe beslissing binnen de termijn aan te vechten? Als gekozen inschrijver: hebt u ingecalculeerd dat u de kosten van uw tussenkomst draagt, ook als de gunning wordt ingetrokken?

Gerelateerde arresten

Over deze databank

De Raad van State is het hoogste administratieve rechtscollege in België. Bij geschillen over overheidsopdrachten — van de gunning van een contract tot de uitsluiting van een inschrijver — is het de Raad van State die in laatste instantie oordeelt. De arresten in deze databank zijn door TenderWolf samengevat in begrijpelijke taal, met concrete lessen voor inschrijvers en aanbestedende overheden. Bekijk alle arresten →