Tussenkomen om je gunning te verdedigen die nadien wordt ingetrokken? Dan deel je in de proceskosten — 150 euro op je naam
De Raad stelt vast dat het annulatieberoep van INSTANCES tegen de gunning van de loten 'recht overheidsopdrachten' (16.528,93 euro HT) en 'publiek/administratief recht stedenbouw' (33.057,85 euro HT) aan advocate Marie Bourgys door de stad Ottignies-Louvain-la-Neuve zonder voorwerp is na intrekking, kent INSTANCES de basis-rechtsplegingsvergoeding van 700 euro toe — en legt 200 euro andere kosten op de stad én 150 euro op de tussengekomen advocate Bourgys.
Wat gebeurde er?
De stad Ottignies-Louvain-la-Neuve had haar opdracht voor juridische dienstverlening door advocaten in vier loten verdeeld. Op 3 maart 2016 besliste het college om lot 3 (Droit des marchés publics) voor een geraamd bedrag van 16.528,93 euro HT (20.000 euro TVAC) en lot 4 (Droit public et administratif en matière d'urbanisme) voor 33.057,85 euro HT (40.000 euro TVAC) toe te wijzen aan advocate Marie Bourgys uit Louvain-la-Neuve, op grond van de economisch meest voordelige offerte. INSTANCES — een advocaten-BVBA die ook had ingeschreven — diende op 10 juni 2016 een annulatieberoep in tegen de gunning aan Bourgys én tegen de impliciete beslissing om aan haar de loten 3 en 4 niet te gunnen. Op 29 juli 2016 vroeg Bourgys om als tussenkomende partij in de procedure te worden toegelaten — als begunstigde van de gunning had ze daar belang bij. Een ordonnantie van 29 augustus 2016 aanvaardde voorlopig die tussenkomst. Op 1 september 2016 — twee maanden na het beroep — besliste het college van Ottignies om de gunning van loten 3 en 4 aan Bourgys in te trekken. De stad had geen bewijs van betekening van die intrekking aan Bourgys voorgelegd, maar Bourgys zelf bevestigde in haar mémoire en intervention van 31 oktober 2016 dat ze 'expliciet werd geïnformeerd' over de intrekking. Daarmee begon de termijn voor een eventueel annulatieberoep tegen die intrekkingsbeslissing te lopen — en aangezien meer dan vier maanden en zestig dagen waren verstreken zonder dat Bourgys een beroep instelde, werd de intrekking definitief. Het beroep van INSTANCES verloor daarmee zijn voorwerp. Voor de kosten paste de Raad de bekende redenering toe: de intrekking is een 'succédané d'une annulation contentieuse', INSTANCES is de in het gelijk gestelde partij, de stad is de in het ongelijk gestelde partij. Basis-rechtsplegingsvergoeding van 700 euro voor INSTANCES, ten laste van de stad. Wat het arrest bijzonder maakt, is de behandeling van de andere kosten: 350 euro in totaal, maar verdeeld tussen de in het ongelijk gestelde partijen — 200 euro ten laste van de stad en 150 euro ten laste van Marie Bourgys. De Raad motiveerde dat: 'het retrait de la décision attaquée justifie également que les autres dépens soient mis à la charge de la partie adverse, à l'exception de ceux relatifs à la requête en intervention qui sont laissés à charge de la partie intervenante'. Met andere woorden: de tussenkomende partij betaalt de kosten van haar eigen tussenkomst, ook al sneuvelt ze door intrekking en niet door een vernietigingsarrest.
Waarom doet dit ertoe?
Voor advocaten en andere begunstigden van een gunning die wordt aangevochten is dit een waarschuwing: zodra je tussenkomt om je gunning te verdedigen, ben je aansprakelijk voor de kosten van die tussenkomst — ook als de aanbestedende overheid zelf later beslist om in te trekken. Het is niet de aanbestedende overheid die je tussenkomstkosten draagt, maar jijzelf. Voor de aanbestedende overheid is dit eerder gunstig: bij een combinatie van 'gunning aanvechten + intervenant tussenkomt + intrekking' wordt het kostenrisico gedeeld in plaats van volledig op haar te liggen. Voor verzoekers ten slotte: het is interessant om te weten dat je rechtsplegingsvergoeding altijd door de aanbestedende overheid wordt betaald, maar dat je 'andere kosten' opgesplitst kunnen worden — wat betekent dat je beide tegenpartijen aansprakelijk kan zien.
De les
Ben je begunstigde van een aangevochten gunning en overweeg je tussen te komen? Reken dan in dat je de kosten van je eigen tussenkomst betaalt, ook als de aanbestedende overheid uiteindelijk de gunning intrekt. Tussenkomst is geen 'gratis' verdediging — er hangt een prijskaartje aan, ook bij een procedureel einde zonder vernietiging. Voor inschrijvers die een gunning aanvechten: eis kosten ten laste van zowel de aanbestedende overheid als de tussenkomende partij — de kosten worden verdeeld naar de bron van het werk (de aanbesteding zelf vs. de tussenkomst).
Te onthouden
- Tussenkomende partijen die zich verzetten tegen het beroep dragen de kosten van hun eigen tussenkomst — ook bij intrekking
- De rechtsplegingsvergoeding van 700 euro blijft volledig ten laste van de aanbestedende overheid
- Andere kosten worden verdeeld: 200 euro op de aanbestedende overheid, 150 euro op de tussenkomende partij in deze zaak
- Een intrekking wordt definitief zodra de tussenkomende partij erkent ervan op de hoogte te zijn — de termijn loopt vanaf die kennisname
- Een aangetekende betekening aan de begunstigde is niet altijd nodig: erkenning in een mémoire telt ook als startpunt van de termijn
Waarop letten
- De aanbestedende overheid trekt de gunning in maar levert geen bewijs dat de begunstigde aangetekend werd verwittigd — de erkenning door de begunstigde zelf in een conclusie kan dat tekort dichten
- De tussenkomende partij stelt geen annulatieberoep in tegen de intrekking — dan wordt de intrekking definitief en verliest het hoofdberoep zijn voorwerp
- Bij meerdere loten met aparte gunningsbeslissingen: vermeld duidelijk welke loten worden ingetrokken (lot 3 én lot 4 in deze zaak)
Stel jezelf de vraag
Treedt er een tussenkomende partij op aan de zijde van de aanbestedende overheid? Vermeld dan in je conclusie dat de andere kosten verdeeld moeten worden — die van de hoofdprocedure ten laste van de aanbestedende overheid, die van de tussenkomst ten laste van de tussenkomende partij. Die verdeling is niet automatisch — je moet het vragen.
Gerelateerde arresten
Over deze databank
De Raad van State is het hoogste administratieve rechtscollege in België. Bij geschillen over overheidsopdrachten — van de gunning van een contract tot de uitsluiting van een inschrijver — is het de Raad van State die in laatste instantie oordeelt. De arresten in deze databank zijn door TenderWolf samengevat in begrijpelijke taal, met concrete lessen voor inschrijvers en aanbestedende overheden. Bekijk alle arresten →