Wie UDN wint maar geen annulatieverzoek indient, ziet zijn schorsing automatisch opgeheven — ook al is de gunning intussen ingetrokken
De Raad van State heft de eerder bevolen schorsing van de VDAB-gunning aan 3S op, omdat Alfa-Zet na het bekomen van de schorsing nooit een annulatieverzoek heeft ingediend — een verplichte opheffing onder artikel 17, §4 — al draagt de VDAB wel de kosten omdat zij de bestreden beslissing zelf had ingetrokken.
Wat gebeurde er?
De VDAB lanceerde in 2020 een mededingingsprocedure met onderhandeling voor een raamovereenkomst rond hardware, software, integratie, onderhoud en operationele ondersteuning voor de onthaalzuilen die in haar werkwinkels staan (bestek 2020/181). Vijf bedrijven werden geselecteerd: 3S, Alfa-Zet Systems, Deloitte Consulting & Advisory, Logis.P en Proximus. Op 1 maart 2021 gunde de VDAB het marché aan 3S, tegen de eenheidsprijzen uit haar offerte. Alfa-Zet, niet gekozen, vorderde op 19 maart 2021 schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid. Bij arrest nr. 250.332 van 15 april 2021 schorste de Raad van State de gunningsbeslissing — Alfa-Zet had haar zaak gewonnen. Eén week later, op 22 april 2021, trok de VDAB de bestreden beslissing in. Dat had logischerwijze het einde van de zaak moeten zijn. Maar Alfa-Zet diende vervolgens nooit een verzoekschrift tot nietigverklaring in. En artikel 17, §4, derde lid van de gecoördineerde wetten op de Raad van State is hier categorisch: bij gebreke van een annulatieverzoek 'is' de Raad gehouden de schorsing op te heffen. Geen beoordelingsmarge, geen tegenargument mogelijk. De VIIe procedure werd op 1 december 2021 in beraad genomen via de schriftelijke procedure (artikel 26, §2 regentsbesluit), de partijen vroegen geen openbare zitting, en op 27 januari 2022 stuurde Alfa-Zet nog een brief waarin ze meedeelde dat de bestreden beslissing intussen sowieso was ingetrokken — vrije vertaling: 'maakt verder niet uit'. Op 14 februari 2022 spreekt kamervoorzitter Paul Lemmens (XIIe kamer) de formele opheffing uit. Eén meevaller voor Alfa-Zet: omdat de VDAB haar beslissing had ingetrokken — wat doorgaans wijst op een onregelmatige beslissing aan haar kant — moet zij de kosten dragen: 200 euro rolrecht en 20 euro bijdrage worden aan Alfa-Zet toegekend.
Waarom doet dit ertoe?
Voor bid managers die UDN winnen, schuilt hier een onaangename verrassing waar advocaten soms te luchtig over praten. De winst in een UDN-arrest is procedureel maar niet definitief: zonder een aansluitend annulatieverzoek is de schorsing tijdelijk en wordt ze automatisch opgeheven. Dat is een geregeld terugkerende fout vooral bij KMO's die hun UDN-beroep zelf bekostigen en denken: 'we hebben gewonnen, klaar.' Wanneer de aanbestedende overheid intussen de beslissing intrekt en heroverweegt — zoals VDAB hier deed — voelt het inderdaad alsof het dossier gesloten is. Maar formeel niet: de schorsing blijft als een 'open dossier' tot ze wordt opgeheven. Dat heeft praktische gevolgen wanneer er nog onduidelijkheid is over schadevergoeding, kosten of de heraanbesteding. Onthoud: de UDN-procedure (artikel 17 §4) en de annulatieprocedure (artikel 14 §1) zijn juridisch twee paren schoenen — de eerste regelt de tijdelijke schorsing, de tweede de definitieve vernietiging. Wie alleen het eerste indient, krijgt enkel een tijdelijke pauze. Voor aanbestedende overheden zit hier een omgekeerde les: als je een gunning intrekt na een geschorste UDN, draag je nog steeds de procedurekosten van de UDN — de intrekking erkent de facto dat er iets schortte aan de oorspronkelijke beslissing.
De les
Win je een UDN-schorsing? Plan dan onmiddellijk een annulatieverzoek in. De schorsing op zich is een tijdelijke maatregel die automatisch wegvalt als je niet binnen de termijn formeel om vernietiging vraagt. Zelfs als de aanbesteder zijn beslissing intrekt en je dus 'inhoudelijk' niets meer te winnen hebt, heeft het indienen van het annulatieverzoek soms zin — bijvoorbeeld om te vermijden dat de aanbesteder de bestreden beslissing later opnieuw uit de kast haalt, of om kostenvergoedingen te beveiligen.
Te onthouden
- Een UDN-schorsing wordt automatisch opgeheven als je niet aansluitend een annulatieverzoek indient (art. 17, §4, derde lid gecoördineerde wetten RvS)
- Die opheffing is verplicht — geen beoordelingsmarge, ook niet als de bestreden beslissing intussen werd ingetrokken
- De UDN- en de annulatieprocedure zijn juridisch twee aparte rechtsgangen — eentje indienen volstaat niet
- Een aanbesteder die een geschorste gunning intrekt, draagt de kosten van de UDN-procedure — intrekking is een impliciete erkenning
- Schriftelijke procedure (art. 26 §2 regentsbesluit) is mogelijk in onbetwiste gevallen — bespaart een terechtzitting
Waarop letten
- Brief van de griffie na een UDN-schorsing met vermelding van de termijn voor het annulatieverzoek — niet zomaar wegklasseren
- Het moment waarop de aanbesteder zijn gunning intrekt — als je dán denkt 'klaar', vergeet je vaak de aansluitende formaliteiten
- KMO's die UDN zelf bekostigen en geen voortzettingsbudget begroten — vraag vooraf aan je advocaat hoe het annulatieluik wordt afgewikkeld
- Voorstellen tot schriftelijke procedure (art. 26 §2): als je niet reageert binnen 30 dagen, wordt het standpunt genomen dat je akkoord gaat
Stel jezelf de vraag
Je hebt een UDN gewonnen. Open je agenda en zet exact 60 dagen later (vanaf de notificatie van het schorsingsarrest) een herinnering: 'annulatieverzoek indienen — anders wordt schorsing opgeheven.' Heb je geen annulatie ingediend en is de aanbesteder zijn beslissing intussen niet ingetrokken? Bel je advocaat vandaag — je hebt mogelijk al een probleem.
Gerelateerde arresten
Over deze databank
De Raad van State is het hoogste administratieve rechtscollege in België. Bij geschillen over overheidsopdrachten — van de gunning van een contract tot de uitsluiting van een inschrijver — is het de Raad van State die in laatste instantie oordeelt. De arresten in deze databank zijn door TenderWolf samengevat in begrijpelijke taal, met concrete lessen voor inschrijvers en aanbestedende overheden. Bekijk alle arresten →