Verwerping Nederlandstalig college

Podcastreeks voor AZ Sint-Jan Brugge: wie onder de Europese drempel art. 36 KB plaatsing inroept, pleit op een artikel dat niet geldt

Arrest nr. 266878 · 2 juni 2026 · XIVe kamer

De BV D.P. vroeg bij uiterst dringende noodzakelijkheid de schorsing van de gunning door AZ Sint-Jan Brugge van een opdracht voor een podcastreeks met video-opname over preventie en gezondheid, maar de Raad van State verwierp de vordering: het prijsonderzoek van artikel 36 KB plaatsing en de motiveringsregels van de artikelen 4, 7 en 8 van de rechtsbeschermingswet gelden niet voor een onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking onder de Europese drempel, een vermoeden van abnormale prijzen zonder begin van bewijs volstaat niet, en rekenfouten die de rangschikking niet wijzigen, geven geen belang bij het middel.

Wat gebeurde er?

AZ Sint-Jan Brugge, een autonome verzorgingsinstelling, schreef een overheidsopdracht voor diensten uit voor de ‘productie van een podcastreeks met video-opname rond preventie en gezondheid’. Omdat de geraamde waarde onder de Europese drempel lag, koos het ziekenhuis voor een onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking op grond van artikel 42, § 1, 1°, a), van de wet van 17 juni 2016. Vier inschrijvers dienden een offerte in. Op 5 mei 2026 besliste het directiecomité de opdracht te gunnen aan een andere inschrijver dan de BV D.P., die al de volgende dag, op 6 mei 2026, de schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid vorderde. De zaak werd op 27 mei 2026 gepleit voor kamervoorzitter Geert Debersaques. Vooraf merkte de Raad op dat het verzoekschrift geen samenvatting van de middelen bevatte, alleen een opsomming van de geschonden geachte normen. Sinds het koninklijk besluit van 21 juli 2023 is die samenvatting verplicht; haar ontbreken maakt een middel niet onontvankelijk, maar de verzoeker moet dan aanvaarden dat de Raad de grieven begrijpt zoals hij ze leest. In het eerste middel verweet de BV D.P. het ziekenhuis een gebrekkige motivering bij de aanvaarding van de prijsverantwoording van de gekozen inschrijver, met een beroep op artikel 36 van het KB plaatsing van 18 april 2017 en de artikelen 4, 7 en 8 van de wet van 17 juni 2013. Beide grondslagen vielen weg: volgens artikel 36, § 6, van het KB plaatsing geldt artikel 36 niet voor een onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking onder de Europese drempel, tenzij de opdrachtdocumenten anders bepalen, en volgens de artikelen 29, § 1, en 29/1 van de wet van 17 juni 2013 gelden de artikelen 4, 7 en 8 niet voor opdrachten onder het drempelbedrag. De klacht over een ‘asymmetrie’ — uitvoerige motivering wanneer een offerte geweerd wordt, een standaardformule bij de aanvaarding van een uitzonderlijk lage prijs — werd onvoldoende uitgewerkt bevonden. Een beroep op artikel 35 van het KB plaatsing dat pas ter zitting opdook, gaf het middel een andere strekking en werd niet in aanmerking genomen. In het tweede middel stelde de BV D.P. dat de eenheidsprijzen helemaal niet waren onderzocht. Haar enige aanwijzing was dat een rubriek in het gunningsverslag het opschrift ‘nazicht abnormale eenheidsprijzen en totale offerteprijzen’ droeg, terwijl de tekst enkel een tabel met afwijkingen ten opzichte van de totale offerteprijzen bevatte. Voor de Raad volstond dat niet: het gunningsverslag vermeldde dat alle offertes aan een prijsonderzoek overeenkomstig artikel 35 werden onderworpen, het administratief dossier bevestigde dat, en bij intellectuele diensten, die inschrijvers een ruimere marge bij de prijszetting lijken te laten, beschikt de aanbesteder over een ruime beoordelingsbevoegdheid om prijzen als normaal te aanvaarden. Wie het tegendeel beweert, moet dat met concrete gegevens aannemelijk maken. In het derde middel wees de BV D.P. op drie materiële rekenfouten in het verslag van nazicht als teken van onzorgvuldigheid. Het ziekenhuis wierp op dat die fouten de rangschikking niet beïnvloedden, en de verzoekster ging daar ter zitting niet op in. De Raad volgde het ziekenhuis: ook na rechtzetting veranderden de fouten op het eerste gezicht niets aan de rangschikking, zodat ze de verzoekster niet benadeelden in de zin van artikel 14 van de wet van 17 juni 2013. Het middel was onontvankelijk. Geen enkel middel was ernstig; de vordering werd verworpen.

Waarom doet dit ertoe?

Het arrest legt een valkuil bloot die bij kleinere opdrachten vaak over het hoofd wordt gezien: onder de Europese drempel, in een onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking, verdwijnt een groot deel van het juridisch kader waarop afgewezen inschrijvers gewoonlijk steunen. Het gedetailleerde onderzoek van abnormale prijzen uit artikel 36 KB plaatsing is er niet van toepassing, tenzij de opdrachtdocumenten het zelf opleggen, en de specifieke motiverings- en informatieplichten uit de rechtsbeschermingswet evenmin. Wat overblijft, is het algemene prijsonderzoek van artikel 35, de formele motiveringswet van 29 juli 1991 en de beginselen van behoorlijk bestuur. Een verzoekschrift dat volledig op artikel 36 is gebouwd, valt dan om op een ‘verkeerde rechtsopvatting’. Daarnaast zet de Raad drie procedurele lijnen scherp aan. De samenvatting van de middelen is geen formaliteit: wie ze weglaat, verliest de controle over hoe zijn grief wordt gelezen. Een nieuwe rechtsgrond die pas ter zitting wordt ingeroepen, telt niet. En rekenfouten in een gunningsverslag zijn pas relevant als ze de rangschikking kunnen veranderen. Ten slotte bevestigt het arrest dat de aanbesteder bij intellectuele diensten — hier creatieve audiovisuele productie — veel ruimte heeft om lage prijzen als normaal te aanvaarden, en dat de bewijslast voor het tegendeel bij de klager ligt.

De les

Inschrijvers: controleer vóór u een verzoekschrift opstelt welke procedure en welke geraamde waarde de opdracht heeft. Onder de Europese drempel en zonder voorafgaande bekendmaking kunt u niet op artikel 36 KB plaatsing of op de artikelen 4, 7 en 8 van de rechtsbeschermingswet steunen, tenzij het bestek ze uitdrukkelijk toepasselijk maakt — bouw uw middel dan op artikel 35, op de wet van 29 juli 1991 en op het zorgvuldigheidsbeginsel. Vermoedt u een abnormaal lage prijs, breng dan concrete gegevens aan, geen veronderstellingen op basis van een titel in het gunningsverslag. Schrijf per middel een echte samenvatting, roep alle rechtsgronden in het verzoekschrift zelf in, en kaart rekenfouten enkel aan als u kunt aantonen dat ze uw rangschikking veranderen. Aanbesteders: vermeld in het gunningsverslag uitdrukkelijk dat alle offertes aan een prijsonderzoek overeenkomstig artikel 35 zijn onderworpen en zorg dat het administratief dossier dat staaft; let op uw opschriften (een kop ‘abnormale eenheidsprijzen’ boven een tabel die alleen totaalprijzen vergelijkt, nodigt uit tot betwisting) en reken uw verslag na, ook al redden de regels over het belang u hier.

Te onthouden

  • Artikel 36 KB plaatsing (onderzoek van abnormale prijzen) is volgens § 6 niet van toepassing op een onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking onder de Europese drempel, tenzij de opdrachtdocumenten anders bepalen.
  • De artikelen 4, 7 en 8 van de wet van 17 juni 2013 gelden op grond van de artikelen 29, § 1, en 29/1 niet voor opdrachten onder het drempelbedrag.
  • Het algemene prijsonderzoek van artikel 35 KB plaatsing blijft wel gelden; een vermelding ervan in het gunningsverslag, gestaafd door het administratief dossier, volstaat prima facie.
  • Bij intellectuele diensten heeft de aanbesteder een ruime beoordelingsbevoegdheid om prijzen als normaal te aanvaarden; de verzoeker moet het tegendeel met concrete gegevens aannemelijk maken.
  • Ontbreekt de verplichte samenvatting van de middelen, dan is het middel niet onontvankelijk, maar moet de verzoeker aanvaarden hoe de Raad de grief begrijpt.
  • Een rechtsgrond die pas ter zitting wordt ingeroepen, geeft het middel een andere strekking en wordt niet in aanmerking genomen.
  • Rekenfouten in het gunningsverslag die de rangschikking niet wijzigen, benadelen de verzoeker niet (art. 14 wet 17 juni 2013): het middel is onontvankelijk.

Waarop letten

  • De gekozen plaatsingsprocedure en de geraamde waarde bepalen welke prijs- en motiveringsregels u kunt inroepen.
  • De tekst van het bestek: verklaart het artikel 36 KB plaatsing toch toepasselijk?
  • De afstemming tussen opschriften en inhoud in het gunningsverslag.
  • De volledigheid van het verzoekschrift: samenvatting per middel en alle rechtsgronden, want later aanvullen lukt niet.
  • De concrete impact van fouten in de evaluatie op de eigen rangschikking.

Stel jezelf de vraag

Weet u welke bepalingen van het KB plaatsing en van de rechtsbeschermingswet nog gelden bij een onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking onder de Europese drempel? Maakt uw bestek het onderzoek van abnormale prijzen van artikel 36 KB plaatsing uitdrukkelijk toepasselijk, of niet? Kunt u een vermoeden van abnormaal lage prijzen met concrete gegevens onderbouwen, of rust het op aannames? Bevat uw verzoekschrift per middel een echte samenvatting van de grief, en staan alle rechtsgronden die u wilt inroepen er al in? Veranderen de fouten die u in het gunningsverslag aanwijst iets aan de rangschikking? Als aanbesteder: dekken de opschriften in uw gunningsverslag wat eronder staat, en blijkt uit het dossier dat het prijsonderzoek effectief is gebeurd?

Gerelateerde arresten

Over deze databank

De Raad van State is het hoogste administratieve rechtscollege in België. Bij geschillen over overheidsopdrachten — van de gunning van een contract tot de uitsluiting van een inschrijver — is het de Raad van State die in laatste instantie oordeelt. De arresten in deze databank zijn door TenderWolf samengevat in begrijpelijke taal, met concrete lessen voor inschrijvers en aanbestedende overheden. Bekijk alle arresten →