Verwerping Franstalig college

Brusselse sigarettenpeuken: Fresh Tray mag twee substantiële onregelmatigheden regulariseren, en een nieuw middel dat pas in de pleidooien opduikt, is onontvankelijk

Arrest nr. 267412 · 15 juli 2026 · VIe kamer (vakantiekamer, kort geding)

De Raad van State verwerpt de vordering van het Franse Tchaomegot Collecte tegen de gunning van de Brusselse opdracht voor de inzameling en recyclage van sigarettenpeuken aan Fresh Tray: een al gesloten en uitgevoerde opdracht belet de schorsing van de gunningsbeslissing niet, maar in een onderhandelingsprocedure onder de Europese drempel mocht de stad Fresh Tray ook méér dan één substantiële onregelmatigheid laten regulariseren, de prijsverificatie was concreet gebeurd, en het middel over gedeeltelijke versus volledige recyclage, pas ter zitting opgeworpen, schond de procedurele loyauteit.

Wat gebeurde er?

De stad Brussel schreef een hernieuwbare dienstenopdracht tegen prijslijst uit voor de inzameling en recyclage van sigarettenpeuken op haar grondgebied gedurende 24 maanden (bestek AFA/014099/HMO, goedgekeurd op 12 maart 2026). Het ging om een onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking, onder de Europese drempel, met de prijs als enig gunningscriterium; de opdracht kon per twaalf maanden worden verlengd tot maximaal 48 maanden. De peuken komen uit de asbakken op de openbare vuilnisbakken, worden door stadsagenten verzameld en in vaten van 240 liter in een stadsgebouw opgeslagen; de opdrachtnemer haalt ze ongeveer eens per kwartaal op, vervoert en recycleert ze. Vier ondernemingen dienden een offerte in. Op 28 mei 2026 stelde het college vast dat de offerte van de BV Fresh Tray uit Heusden-Zolder door ‘meerdere substantiële onregelmatigheden’ was aangetast: het offerteformulier ontbrak, en Fresh Tray had haar ‘algemene huurvoorwaarden’ bijgevoegd, die op sommige punten strijdig waren met het bestek. Fresh Tray ging in op de uitnodiging om te regulariseren, bezorgde het formulier en verklaarde af te zien van haar algemene voorwaarden voor zover die strijdig waren met het bestek. Ook de offerte van Tchaomegot Collecte was substantieel onregelmatig: zij had in post 1 het transport en de recyclage van 4 vaten geprijsd in plaats van de vermoedelijke 16, maar na regularisatie handhaafde zij haar eenheidsprijs en kwam zij uit op 113.101,12 euro btw inbegrepen. Twee andere offertes werden nietig verklaard. Fresh Tray kreeg de opdracht voor 48.012,80 euro btw inbegrepen. Tchaomegot Collecte kreeg de beslissing op 4 juni 2026 te horen, de gemotiveerde gunningsbeslissing pas op 11 juni 2026, en vorderde op 26 juni 2026 de schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid. Fresh Tray, die tussenkwam, wierp op dat er geen standstill gold en dat de opdracht al gegund en in uitvoering was. De voorzitster van de vakantiekamer, Joëlle Sautois, verwierp die exceptie: artikel 30, § 2, van de wet van 17 juni 2013 verbiedt de schorsing van de gesloten opdracht zelf, niet die van de afsplitsbare gunningsbeslissing; wie een belang ‘heeft of gehad heeft’ bij de opdracht, blijft toegang hebben tot het kort geding, ook als het contract al loopt of uitgevoerd is. Anders zou de aanbesteder, wanneer geen wachttermijn geldt, zelf kunnen bepalen of zijn beslissing in kort geding aanvechtbaar is, wat het recht op een daadwerkelijk rechtsmiddel en artikel 160 van de Grondwet zou schenden. Ten gronde haalde Tchaomegot Collecte niets. Haar bewering dat de offerte van Fresh Tray laattijdig was, mist feitelijke grondslag: de offerte was tijdig ingediend, alleen het formulier ontbrak. In een onderhandelingsprocedure onder de Europese drempel laat artikel 76, § 5, KB 18 april 2017 de aanbesteder de keuze tussen nietigverklaring en regularisatie, en die discretionaire bevoegdheid geldt ook wanneer een offerte meerdere substantiële onregelmatigheden vertoont — de andere lezing zou die bevoegdheid juist uithollen. Over de prijzen erkende Tchaomegot Collecte zelf dat het verplichte prijsonderzoek van artikel 36 hier niet gold (§ 6). De prijsverificatie van artikel 35 was wel verplicht, en uit de vertrouwelijk neergelegde vergelijkende prijstabel en analyses bleek dat die concreet was uitgevoerd; de vermelding in de beslissing was dus geen stijlformule. Met slechts twee regelmatige offertes, een prijs van Fresh Tray die dicht bij de raming lag en een raming die steunde op een opdracht uit 2024, was er geen kennelijke vergissing. Ter zitting wierp Tchaomegot Collecte nog een nieuw middel op: Fresh Tray bood slechts een gedeeltelijke recyclage (van het celluloseacetaat), en het bestek was zo summier dat de offertes onvergelijkbaar werden. De Raad aanvaardt nieuwe middelen in de procedure bij uiterst dringende noodzakelijkheid wanneer ze pas uit het administratief dossier konden blijken, maar de procedurele loyauteit vereist dat ze tijdig worden meegedeeld. De stad had haar nota en het dossier op woensdag 8 juli 2026 om 17 uur neergelegd; Tchaomegot Collecte had drie volle werkdagen vóór de zitting en gaf geen verklaring waarom ze het middel pas tijdens haar pleidooi opwierp. Het middel werd onontvankelijk verklaard. De tussenkomst van Fresh Tray werd ingewilligd, de vordering verworpen, de vertrouwelijkheid van de stukken gehandhaafd en de kosten voorbehouden. Eerste auditeur-afdelingshoofd Christian Amelynck had in dezelfde zin geadviseerd.

Waarom doet dit ertoe?

Het arrest bevat drie bruikbare verduidelijkingen. De eerste is procedureel en principieel: dat een opdracht al gesloten of zelfs in uitvoering is, maakt een vordering tot schorsing van de gunningsbeslissing niet onontvankelijk. Dat is vooral belangrijk bij kleine opdrachten zonder verplichte wachttermijn, waar de aanbesteder het contract al kan sluiten vóór de afgewezen inschrijver naar de Raad stapt. De Raad weigert de aanbesteder zo de sleutel tot het kort geding in handen te geven. De tweede verduidelijking gaat over regularisatie: in een onderhandelingsprocedure onder de Europese drempel mag de aanbesteder elke substantiële onregelmatigheid laten regulariseren, ook als er meerdere zijn. Inschrijvers die in zo’n procedure rekenen op de automatische nietigheid van een concurrerende offerte, rekenen dus verkeerd; de enige toets is of de aanbesteder zijn discretionaire keuze met juiste en pertinente motieven heeft gemaakt, met eerbied voor gelijkheid en transparantie. De derde verduidelijking betreft de prijzen: onder de Europese drempel in een onderhandelingsprocedure zonder bekendmaking geldt het prijsonderzoek van artikel 36 niet, maar de prijsverificatie van artikel 35 wel, en die moet concreet uit het dossier blijken. Tot slot bevestigt het arrest een lijn die de Raad ook in arrest nr. 265.405 trok: een nieuw middel kan in de procedure bij uiterst dringende noodzakelijkheid, maar wie het pas tijdens het pleidooi opwerpt terwijl hij dagen had om het aan te kondigen, verliest het op grond van de procedurele loyauteit.

De les

Voor inschrijvers: in een onderhandelingsprocedure onder de Europese drempel is een substantiële onregelmatigheid bij een concurrent geen garantie op diens wering — de aanbesteder mag regularisatie toestaan, ook voor meerdere gebreken tegelijk. Richt uw kritiek dan op de motivering van die keuze en op de gelijke behandeling, niet op het loutere bestaan van de onregelmatigheden. Hebt u een nieuw middel gevonden in het administratief dossier, meld het dan schriftelijk aan de andere partijen en de auditeur zodra u het ontdekt, niet pas ter zitting. Stap ook naar de Raad als het contract al gesloten is: dat maakt uw vordering niet onontvankelijk. Voor aanbesteders: wie regularisatie toestaat, moet dat in de gunningsbeslissing uitdrukkelijk motiveren, per onregelmatigheid. Leg bovendien de stukken van de prijsverificatie (vergelijkende tabellen, analyses) in het dossier, zodat de vermelding ‘de prijzen werden geverifieerd’ niet als stijlformule wordt weggezet. En formuleer in het bestek duidelijk welke recyclage- of verwerkingsresultaten u verwacht, als u wilt vermijden dat offertes met fundamenteel verschillende technische oplossingen alleen op prijs worden vergeleken.

Te onthouden

  • Art. 30, § 2, wet 17 juni 2013 verbiedt de schorsing van een gesloten opdracht, maar niet die van de afsplitsbare gunningsbeslissing; wie een belang heeft of heeft gehad bij de opdracht, kan die schorsing blijven vorderen, ook als het contract al wordt uitgevoerd.
  • Toegang tot het kort geding weigeren omdat de beslissing al is uitgevoerd, zou het recht op een daadwerkelijk rechtsmiddel en art. 160 Grondwet schenden.
  • In een onderhandelingsprocedure onder de Europese drempel mag de aanbesteder op grond van art. 76, § 5, KB 18 april 2017 kiezen tussen nietigverklaring en regularisatie — ook wanneer een offerte meerdere substantiële onregelmatigheden vertoont.
  • Een ontbrekend offerteformulier bij een tijdig ingediende offerte maakt die offerte niet laattijdig.
  • Het prijsonderzoek van art. 36 KB 18 april 2017 geldt niet in een onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking voor leveringen of diensten onder de Europese drempel; de prijsverificatie van art. 35 blijft wel verplicht en moet concreet uit het dossier blijken.
  • Een nieuw middel ter zitting is in de procedure bij uiterst dringende noodzakelijkheid niet uitgesloten, maar is onontvankelijk wanneer de verzoeker het zonder verklaring pas in zijn pleidooi opwerpt terwijl hij drie volle werkdagen had sinds de neerlegging van het dossier.

Waarop letten

  • Het onderscheid tussen een laattijdige offerte en een tijdige offerte waaraan een stuk ontbreekt.
  • Het toepassingsgebied van art. 76, § 5, KB plaatsing (onderhandelingsprocedures) tegenover § 3 (open en beperkte procedures, waar nietigheid verplicht is).
  • De uitzondering van art. 36, § 6, KB plaatsing op het verplichte prijsonderzoek.
  • Het tijdstip waarop u een nieuw middel, gevonden in het administratief dossier, aan de andere partijen meedeelt.
  • De precisie van het bestek over het verwachte technische resultaat wanneer de prijs het enige gunningscriterium is.

Stel jezelf de vraag

Weet u dat de aanbesteder in een onderhandelingsprocedure onder de Europese drempel ook meerdere substantiële onregelmatigheden in één offerte mag laten regulariseren? Hebt u, als u een nieuw middel in het administratief dossier ontdekte, de andere partijen en de auditeur daar vóór de zitting schriftelijk van op de hoogte gebracht? Beseft u dat een al gesloten of in uitvoering zijnde opdracht uw vordering tot schorsing van de gunningsbeslissing niet onontvankelijk maakt? Weet u of in uw procedure het prijsonderzoek van artikel 36 KB plaatsing geldt, of enkel de prijsverificatie van artikel 35? Als aanbesteder: kunt u met stukken in het dossier aantonen dat u de prijzen concreet hebt geverifieerd, en hebt u in het bestek vastgelegd welk technisch resultaat (bv. volledige of gedeeltelijke recyclage) u verwacht?

Gerelateerde arresten

Over deze databank

De Raad van State is het hoogste administratieve rechtscollege in België. Bij geschillen over overheidsopdrachten — van de gunning van een contract tot de uitsluiting van een inschrijver — is het de Raad van State die in laatste instantie oordeelt. De arresten in deze databank zijn door TenderWolf samengevat in begrijpelijke taal, met concrete lessen voor inschrijvers en aanbestedende overheden. Bekijk alle arresten →