Eenheidsprijzen
De controle op eenheidsprijzen omvat de verificatie van individuele prijsposten in de offerte. Onrealistische of ontbrekende eenheidsprijzen kunnen de offerte onregelmatig maken of aanleiding geven tot prijsonderzoek.
'Die beginconstructies liggen bij ons al in voorraad' — geaccepteerd als prijsverantwoording
De Raad van State verwerpt de schorsingsvordering van de tweede gerangschikte bieder omdat Fluvius mocht aanvaarden dat een lage eenheidsprijs voor stalen beginconstructies werd verklaard door het gegeven dat de winnende inschrijver deze elementen al boekhoudkundig afgeschreven in voorraad had.
Na de Excel-formuleschorsing trekt BEP de gunning volledig in — TEGEC wint zonder slag
Een jaar nadat de Raad van State de gunning aan Geciroute schorste wegens onterechte correctie van Excel-fouten (arrest 262.442), bevestigt dit vervolgarrest dat BEP de gunning definitief heeft ingetrokken — TEGEC krijgt €1.218 proceskosten vergoed.
Ontbreken eenheidsprijzen in meetstaat leidt niet tot substantiële onregelmatigheid wanneer totaalprijzen per post zijn ingevuld
De Raad van State verwerpt het beroep tot nietigverklaring tegen de gunning van een opdracht voor de bouw van een landbouwplatform in Gambia, omdat het niet-invullen van eenheidsprijzen in de meetstaat geen substantiële onregelmatigheid vormt wanneer de totaalprijzen per post zijn ingevuld en de eenheidsprijzen daaruit door eenvoudige deling kunnen worden afgeleid.
Een prijs van 0 euro is altijd verdacht, 1 euro meestal niet — en dat verschil rechtvaardigt verschillende onderzoeken
De Raad van State verwerpt de uiterst dringende schorsing: dat Bruxelles-Propreté de offerte van gerechtsdeurwaarder M.L. (met vier posten op 0 €) heeft uitgesloten via het strenge prijsonderzoek van artikel 36 en de offerte van Exelia-Alterius (met posten van 1 € en 15 € per dossier) via de lichtere verificatie van artikel 35, is géén ongelijke behandeling: 0 € is volgens vaste rechtspraak altijd een schijnbaar abnormale prijs, 1 € niet noodzakelijk.
Een prijs "corrigeren" naar een andere eenheid dan het bestek voorschrijft is geen rekenfout — dat is het bestek herschrijven
De Raad van State schorst de gunning aan HR Groep Streetcare omdat de Stad Antwerpen de prijzen voor posten "vakwerken voor verkeersborden" omrekende naar een prijs per vierkante meter, terwijl het bestek en het Standaardbestek 250 daarvoor uitdrukkelijk een prijs per meter eisten — een andere maatvoering dan die welke de concurrent Trafiroad had gehanteerd.
School Het Oogappeltje Wommelgem: vernietiging – detectiemethode abnormale prijzen niet verifieerbaar en prijsonderzoek geselecteerde posten onzorgvuldig
De Raad van State vernietigt voor de tweede maal de gunningsbeslissing van de gemeente Wommelgem voor de uitbreiding en verbouwing van basisschool Het Oogappeltje, omdat uit de voorgelegde stukken niet blijkt dat de detectie van abnormaal lijkende eenheidsprijzen overeenkomstig de door de aanbestedende overheid zelf vooropgestelde methode — met een 1%-regel en 30%/50%-drempels — werd uitgevoerd, en omdat het onderzoek van de wél geselecteerde posten niet voldeed aan de eisen van een normaal zorgvuldige aanbestedende overheid doordat abnormale eenheidsprijzen werden aanvaard op grond van vage en algemene vaststellingen zonder prijsverantwoording te vragen.
Een prijscontrole die enkel kijkt naar de globale offertesom is geen prijscontrole — eenheidsprijzen vallen niet stilzwijgend onder de noemer 'normaal'
De Raad van State schorst de gunning door het Charlerois Intercommunaal Ziekenhuis ISPPC van zijn medische-postcontract aan Postalia Belgium omdat het analyseverslag wel een vergelijking maakte van de globale offertesommen, maar uit niets in het dossier blijkt dat ook een concrete verificatie van de eenheidsprijzen werd doorgevoerd — een 'tout est normal'-formule in een nota van opmerkingen volstaat niet.
Wie zijn aankoopprijs in de huurprijs verstopt, schrijft zijn eigen offerte naar de prullenmand
De Raad van State verwerpt het beroep van Symobo: door zelf toe te geven dat ze 'om commerciële redenen' een deel van de aankoopprijs in de huurposten had verschoven, maakte ze haar offerte onvergelijkbaar met die van de concurrent — en dus substantieel onregelmatig.
Vernietigde gunning levert tweede inschrijver geen 10% forfait op, wel 50% kans × 10% winst
Drie jaar nadat de Raad van State de gunning aan Dillen Bouwteam vernietigde wegens niet-onderzochte abnormale eenheidsprijzen, krijgt VMG-De Cock geen 10% forfaitaire schadevergoeding (was geen laagste regelmatige offerte) maar 55.716,56 euro: 50% kans op gunning × 10% winstmarge × 1,1 miljoen.
Een Apple-korting die enkel zinvol is in combinatie met een laptop: motivering achteraf telt niet
Hogeschool PXL gunde een Apple-aankoopopdracht aan Econocom omdat die voor één specifiek product een opvallend hoog kortingspercentage bood; de Raad schorst omdat het administratief dossier geen verklaring bevat — en de uitleg dat 'dat product enkel samen met een laptop wordt besteld' werd pas in de procedurenota's aangedragen.
Een derde goedkoper dan jij is geen bewijs van dumping — als je niet leest wat het bestek tussen BAFO-rondes precies wijzigt
De Raad van State verwerpt de schorsingsvordering van Postalia tegen een postdienstgunning aan Mestrabel: het prijsverschil van 33% wordt voor het grootste deel verklaard doordat het bestek na de eerste BAFO-ronde 'post 40 Genk' preciseerde als 'hoofdzakelijk tijdschriften' — wat Mestrabel en Bpost wel oppikten, maar Postalia niet.
Een prijs van 25% onder het gemiddelde overleeft — én de winnaar mag nadien nog 100.000 euro bijvragen na het verstrijken van de verbintenistermijn
De Raad van State verwerpt een UDN tegen de gunning van het Brugse kunstgrasveld aan Lesuco: een totaalprijs die 25% onder het gemiddelde ligt mag verantwoord worden met 'marktleiderschap, omzet en vakkennis', en wanneer de verbintenistermijn verstrijkt mag de winnaar prijsverhogingen wegens marktomstandigheden vragen zonder dat de andere inschrijvers de kans krijgen hun offerte te herzien.
Een offerte als 'abnormale prijs' wegzetten kan niet wanneer die prijs volgens uw eigen rekenformule helemaal niet abnormaal is
De Raad van State oordeelt dat SOFICO de offerte van Sotraliège (€4,5 miljoen voor het ruimen van wachtbekkens in Luik) ten onrechte onregelmatig heeft verklaard wegens 'abnormale prijs', omdat de betwiste eenheidsprijzen volgens SOFICO's eigen wiskundige criteria niet abnormaal waren — maar hij weigert toch de schorsing wegens overstromingsrisico.
Bij 11 posten van je meetstaat 'inbegrepen' invullen kan rechtmatig zijn — als je elke clustering apart kan verantwoorden
De Raad van State verwerpt de UDN tegen de gunning van een nieuwbouw kleuterschool aan VMG-De Cock omdat de aanbesteder de elf 'inbegrepen' posten in de offerte van de winnaar prima facie correct heeft aanvaard nadat er per post een onderbouwde verantwoording was gegeven en het bestek voor geen van die posten een afzonderlijke prijs verplichtte.
'Prijzen werden waar nodig aangepast': drie woorden in een verslag van nazicht volstaan om de raamovereenkomst drukwerk van De Lijn te doen schorsen
De Raad van State schorst de gunning van de LijnCom-raamovereenkomst voor drukwerk en stickers op De Lijn-bussen aan 3Motion, omdat de aanbesteder na de prijsverantwoording enkele eenheidsprijzen van de winnaar had 'aangepast' — terwijl artikel 36, § 3 KB plaatsing 2017 maar drie keuzes biedt: offerte weren, offerte weren, of motiveren dat het bedrag niet abnormaal is.
'Wij zijn de grootste zandhandelaar van Nederland' is geen prijsverantwoording
De Raad van State verwerpt de UDN-vordering van Hye-Boskalis tegen de gunning van het wachtdok in Zandvliet aan Herbosch-Kiere–Hens: negatieve eenheidsprijzen van -€4 en -€5 per m³ voor afzet van baggerzand kun je niet onderbouwen met de marktpositie van Boskalis en één vergelijkingscontract uit een ander project — wie cruciaal afwijkt van de raming én van de concurrenten moet per post gedetailleerd cijferen.
Een prijs herhalen is geen prijs verantwoorden — Stad Kortrijk verliest haar HVAC-raamovereenkomst van vier jaar
De Raad van State vernietigt de gunning aan bvba Vergote door Stad Kortrijk omdat de stad een 'prijsverantwoording' aanvaardde die in feite enkel bestond uit een herhaling van de aangeboden prijs — een vast uurtarief van 45 EUR (21,19 % onder het gemiddelde) werd verantwoord met de zin 'ons regie tarief is 47 €/u voor particulieren, doordat wij hier constant iemand kunnen inzetten kunnen we een uurtarief hanteren van 45 €/u'.
Eén abnormale eenheidsprijs zet je hele offerte buitenspel — ook als je totaalbedrag in lijn ligt
De Raad van State verwerpt het schorsingsberoep van De Vriese tegen de gunning van het fietspadenonderhoud in Oostende aan Adiel Maes (€635.072,36): wie zich in zijn prijsverantwoording beperkt tot een opsplitsing in handelingen of een verwijzing naar de offerte van een onderaannemer, riskeert dat zijn offerte voor één post onregelmatig wordt verklaard — en daarmee de hele opdracht verliest.
Een prijsverantwoording die in een eerste procedure werd afgewezen kun je niet recyclen in de volgende — ook niet als de prijs intussen 'aangepast' is
De Raad van State schorst de gunning van de stadsherwaardering in Charleroi (€30,1 miljoen excl. btw) omdat de stad voor een verdacht hoge eenheidsprijs van de winnaar steunde op een prijsverantwoording die ze in een eerdere procedure zelf onaanvaardbaar had verklaard, terwijl die prijs intussen was 'aangepast' zonder nieuwe bevraging.
'Bouwplaatsvoorzieningen verspreid over alle eenheidsprijzen'? Niet als het bestek 'TP' vermeldt — VMG-De Cock kost het 53.376 euro en de derde plaats
VMG-De Cock liet post 02.00 'bouwplaatsvoorzieningen — algemeen' leeg met de redenering dat de kost al verspreid zat over alle eenheidsprijzen, maar het bestek vermeldde uitdrukkelijk 'TP' (totaalprijs); de leemteformule duwde haar van rang 3 naar rang 4 en de Raad van State weigerde te schorsen.
Eenheidsprijzen 'clusteren' over drie samenhangende posten mag — Middelkerke houdt de gunning aan Penninck (685.683 euro)
Norré-Behaegel klaagde dat de winnaar al het werk in één post had geprijsd en de andere twee leeg liet, maar de Raad van State aanvaardt het 'clusteren' van eenheidsprijzen over samenhangende posten zolang de aannemer zijn rendement concreet en met facturen onderbouwt.
Bevestigen is iets anders dan herrekenen: hoe Bidfood zijn voedingsdeal verloor met goede bedoelingen
De Raad van State verwerpt het beroep van Bidfood Flanders tegen Stad Gent: een verduidelijkingsvraag van de aanbesteder ('klopt het dat uw prijzen per kg zijn?') geeft de inschrijver niet het recht om een nieuwe Excel met aangepaste eenheidsprijzen voor 23 posten in te dienen.
De leemteformule mag je niet 'op maat snijden' om je leverancier te redden
De Raad van State schorst de gunning van de kunstgrasvelden van Boom omdat AGB Plus de leemteformule van artikel 86, §2 KB Plaatsing verving door een eigen variant met een nieuwe invulling van factor L — terwijl helemaal niet vaststond dat alle inschrijvers post 71 op dezelfde manier hadden begrepen.
Wie een komma één positie te ver zet en daarmee €379.000 boven de markt eindigt, kan dat niet achteraf de aanbesteder verwijten
Renotec voerde voor de werfsignalisatie van de Zelzatetunnel een eenheidsprijs van duizendtallen op waar dat een honderdtal had moeten zijn — €379.000 of 15% van haar totale offerte — en eiste dat AWV deze 'kennelijke materiële vergissing' rechtzette; de Raad van State weigert, omdat de fout niet 'apert' was en zowel cijfers als letters hetzelfde verkeerde bedrag droegen.
Een 'abnormaal hoge' prijs aanvaarden mag soepeler dan een 'abnormaal lage' weren
De Raad van State verwerpt het beroep tegen de gunning aan Van Wellen voor het structureel onderhoud van de E19, en stelt voor het eerst expliciet dat een onderzoek naar abnormaal HOGE prijzen wezenlijk anders is dan een onderzoek naar abnormaal lage prijzen — de aanbestedende overheid mag soepeler omgaan met de prijsverantwoording en de gronden uit art. 36 §3 KB plaatsing 2017 zijn niet limitatief.
Familiebedrijf, eenvoudig werk, lagere erkenningsklasse, nabije werven — vier zachte argumenten samen volstaan om een abnormaal lage prijs te verantwoorden
De Raad van State verwerpt het schorsingsverzoek van Swinnen tegen de gunning aan de familiale aannemer Nelis voor een jongerenontmoetingscentrum in Zaventem en bevestigt dat een aanbesteder een prijsverantwoording mag aanvaarden die steunt op niet-cijfermatige argumenten — zoals een familiale structuur, een eenvoudig werk en synergiemogelijkheden door nabijheid — zolang die elementen plausibel en samengenomen redelijk zijn.
Een 'losse nota' bij de offerte is niet onschuldig — als de aanbesteder de impact ervan niet onderzoekt, sneuvelt de gunning
De Raad van State schorst de gunning aan Aannemingen Van Wellen voor het structureel onderhoud van de E19 Noord, omdat het Vlaams Gewest in zijn beslissing niet heeft onderzocht of een afzonderlijke nota van de winnaar — waarin zij voorstelde om de vermoedelijke hoeveelheden van drie posten te wijzigen — de zekerheid van haar verbintenis aantastte.
Een hoeveelheidswijziging zonder toelating in het bestek mag je niet 'corrigeren' — je moet de offerte weren
De Raad van State schorst de gunning van het BIM aan BDO omdat BDO de vermoedelijke hoeveelheid in de inventaris had verlaagd zonder dat het bestek dit toeliet — de aanbestedende overheid had die offerte moeten weren wegens substantiële onregelmatigheid in plaats van haar 'terug te brengen' naar de oorspronkelijke hoeveelheid via artikel 86.
Een correctienota bij je offerte voegen is geen regularisatie achteraf — zo hoort het zelfs
De Raad van State verwerpt het beroep van VIABUILD: KRINKELS had bij haar offerte van bij indiening een verklarende nota 'Fouten en/of weglatingen' toegevoegd om bepaalde posten te corrigeren — een procedure uitdrukkelijk voorzien in artikel 83, §2 KB van 15 juli 2011, geen verboden wijziging na opening.
Wie in een brief vóór de procedure roept dat de winnaar 'verkeerde maten' hanteert, kan dat argument tegen zichzelf gekeerd zien — tenzij hij het tijdig in een middel giet
De Raad heropent het debat in de zaak van VMG-De Cock tegen de gunning aan Himpe (€2.671.181 voor de nieuwbouw van dienstencentrum De Mantel in Zwijnaarde) en weigert de stelling van OCMW Gent dat VMG's eigen offerte onregelmatig zou zijn omdat zij voor één post een andere onderschoeiingsdikte zou hebben gehanteerd dan in de meetstaat — die juridische appreciatie uit een brief van 26 oktober 2016 bindt de Raad niet.
De prijs op het offerteformulier en de prijs in het gunningsverslag verschilden 60.000 euro — en niemand legde uit waarom
De Raad verwerpt het beroep van Monument Vandekerckhove tegen de gunning aan PPR-Vibed (1.752.813 euro), maar oordeelt dat de motiveringsplicht geschonden is omdat de aanbestedende overheid niet uitlegde waarom PPR-Vibed in het gunningsverslag plots 59.469 euro lager geprijsd werd dan in het proces-verbaal van opening — en legt de kosten daarom op de Vlaamse Gemeenschap.
Eenheidsprijzen die 81% boven en 68% onder het gemiddelde liggen, mag je niet wegmotiveren met 'de totaalprijs is normaal'
De Raad van State schorst de gunning van een afbraak- en nieuwbouwopdracht in Lommel omdat de stad eenheidsprijzen die 81% boven en 68% onder het gemiddelde lagen niet onderzocht had — een 'normale' totaalprijs en een vage verwijzing naar 'clustering' tussen posten kunnen dat onderzoek niet vervangen.
Een inschrijver geeft zélf toe dat zijn prijs niet klopt — dan mag u niet 'onverkort' gunnen zonder een gemotiveerd antwoord op de vraag of die prijs nog normaal is
POM Antwerpen mocht de gunning van een 7,8 miljoen euro grote infrastructuuropdracht aan Deckx niet doorzetten nadat Deckx zelf, één maand na de opening, schriftelijk had toegegeven dat haar eenheidsprijzen voor de waterkerende beschoeiing geen aankoop- of afschrijvingskosten van damplanken bevatten — want het aanbestedingsverslag motiveerde nergens waarom die door de inschrijver zelf erkende lage prijzen tóch normaal waren.
Als jouw studiebureau zegt 'vraag een prijsverantwoording' en je doet het niet — leg dan uit waarom
De Raad van State schorst de gunning van een wegeniswerk van 4,05 miljoen euro omdat de stad Nieuwpoort het advies van haar eigen studiebureau om voor zeven abnormaal lage eenheidsprijzen een prijsverantwoording te vragen, ongemotiveerd naast zich neerlegde.
Twee verschillende kortingspercentages voor dezelfde catalogus = onregelmatige offerte — en gelijk hebben telt niet als je de wet niet kunt aanduiden
De Raad van State verwerpt het schorsingsverzoek van Centr'Auto wiens offerte voor carrosserie-outillage werd geweerd omdat de korting op de catalogi verschilde van de korting in de fictieve bestelling — een zelfgegenereerde inconsistentie die de prijsverificatie onmogelijk maakte, en bijkomend werd het middel deels niet-ontvankelijk verklaard omdat de verzoeker de geschonden bepalingen niet identificeerde.
Een post 'schrappen' bij de evaluatie omdat hij niet meer zal uitgevoerd worden, mag niet — zelfs niet als de winnaar daardoor verandert
De Raad van State schorst de gunning door IGEMO aan Gebroeders Van Den Bogerd omdat de aanbesteder bij de evaluatie post 20 (ophoging met aangevoerde grond) gewoon buiten beschouwing liet — terwijl artikel 100 KB Plaatsing vereist dat álle posten meetellen in de totale som.
Overheidsopdrachten opvolgen?
Ontvang dagelijks relevante aanbestedingen op maat van uw bedrijf. Inclusief AI-samenvattingen, concurrentieanalyse en marktinzicht.
Deze pagina toont alle arresten van de Raad van State (het hoogste administratieve rechtscollege in België) over het thema eenheidsprijzen bij overheidsopdrachten. Elk arrest is door TenderWolf samengevat in begrijpelijke taal, met een juridische les en een praktische vraag om uzelf te stellen. Bekijk alle arresten →