Prijsonderzoek
Het prijsonderzoek is de procedure waarbij de aanbestedende overheid de ingediende prijzen analyseert en vergelijkt. Dit omvat de controle op abnormaal lage prijzen, de verificatie van eenheidsprijzen en de beoordeling van de prijsformule.
'Onze onderaannemer is al bijna 60 jaar gespecialiseerd' verklaart geen rendement van 135 m²/dag
De Raad van State verwerpt de schorsingsvordering van COMABAT omdat de sociale huisvestingsmaatschappij Sambre et Biesme terecht oordeelde dat de aangeboden schilderprijzen abnormaal laag waren: het rendement van 135 m²/dag dat de onderaannemer vooropstelde, was meer dan het dubbele van wat een interne technisch verantwoordelijke én een onafhankelijke architect als realistisch beschouwden.
Tien nieuwe ophaalwagens voor bijna dezelfde prijs als drie nieuwe en zeven oude — toch geen abnormale prijs?
De Raad van State verwerpt de vordering van de zittende afvalophaler die betoogt dat de gekozen inschrijver met tien nieuwe ophaalwagens onmogelijk een vergelijkbare totaalprijs kan bieden als zijzelf met slechts drie nieuwe en zeven afgeschreven wagens, omdat de totaalprijs boven de raming lag, minder dan 15% afweek van het gemiddelde, en de kost van ophaalwagens geen zichtbare post in de inventaris vormde.
Een beoordelingsschaal van 'zwak' tot 'uitstekend' zonder nadere toelichting — prima facie gewoon transparant genoeg
De Raad van State verwerpt de schorsingsvordering van een postbedrijf dat de gunning van een raamovereenkomst voor postdiensten aanvecht, en oordeelt dat een kwalitatieve beoordelingsmethode met ordinale schaal (zwak/matig/goed/zeer goed/uitstekend) voldoende transparant is wanneer het bestek beoordelingselementen en technische bepalingen bevat die het kader afbakenen.
Eén onvoldoende prijsverantwoording volstaat — al de rest wordt irrelevant
De Raad van State verwerpt de vordering van een aannemer wiens offerte onregelmatig werd verklaard wegens abnormaal lage eenheidsprijzen — omdat de prijsverantwoording voor twee onbetwist niet-verwaarloosbare posten op zichzelf al onvoldoende was, worden alle andere grieven zonder belang.
Vijf middelen, nul treffer: waarom een verliezende takeldienst botst op de grenzen van zijn eigen argumenten
De Raad van State verwerpt alle vijf de middelen van een takeldienst die de gunning van een tekelopdracht aan zijn concurrent aanvecht — van een ontbrekend ondernemingsnummer tot vermeende milieu-overtredingen en een betwist prijsonderzoek.
Kerkfabriek verzuimde abnormaal lage eenheidsprijs te onderzoeken bij dakreparatie
De Raad vernietigde de gunning: hoewel de kerkfabriek in het initiële rapport een eenheidsprijs als abnormaal laag had aangemerkt, onderzocht zij deze niet opnieuw bij de herziene gunningsbeslissing.
Stad Brussel schendt zorgvuldigheidsbeginsel bij prijs- en kostenonderzoek voor asfalteringswerken
De Raad vernietigde de gunningsbeslissing omdat de stad ten onrechte geen zorgvuldig prijsonderzoek uitvoerde: zij verhoogde het wettelijk afwijkingspercentage van 15% naar 25%, waardoor geen prijsbevraging bij de gekozen inschrijver plaatsvond.
Negatieve prijzen bij maaltijdcheques — 'het is nu eenmaal zo in de sector' volstaat niet als motivering
De Raad van State schorst de gunning van een raamovereenkomst voor elektronische maaltijdcheques aan Edenred Belgium, omdat de motivering van het prijsonderzoek bij negatieve prijzen te generiek was — de aanbesteder motiveerde globaal voor alle drie de inschrijvers op basis van sectorkenmerken, zonder individueel toe te lichten waarom de specifieke prijsverantwoording van de gekozen inschrijver aanvaardbaar was.
Wat het bestek zegt moet je beprijzen — ook als je vindt dat het er niet in hoort
Een inschrijver die tijdens prijstoelichting uitdrukkelijk bevestigt dat de coördinatie van de werken in de andere percelen niet in zijn offerte is begrepen, wordt terecht substantieel onregelmatig verklaard — ook als hij meent dat het bestek die coördinatie niet bedoelt.
Bij slechts twee offertes is de ene geen maatstaf voor de andere — en een 'verwachting' in het bestek is nog geen essentiële minimumeis
De Raad verwerpt drie middelen: een groot prijsverschil op één post volstaat niet om een abnormale prijs vast te stellen wanneer de aanbesteder een onderbouwd algemeen prijsonderzoek heeft gevoerd, de besteksvermelding dat men 'verwacht' dat iets volledig digitaal verloopt is geen pass/fail-minimumvereiste, en selectieve kritiek op deelelementen van de motivering ondermijnt geen globale beoordeling.
Een administratief centrum van €10 miljoen gegund zonder prijsonderzoek — en de BAFO zelfs niet gecontroleerd
De Raad van State vernietigt de gunning van een Design, Build & Maintain-opdracht voor een administratief centrum in Ronse omdat noch uit het gunningsverslag, noch uit het administratief dossier blijkt dat een prijsonderzoek is gevoerd op de integrale offertes of op de BAFO van de gekozen inschrijver.
Screeningsdrempel van 0,5% bij prijsonderzoek doorstaat wettigheidstoets
Een aanbestedende overheid mag bij het prijsonderzoek een gewichtsdrempel hanteren om niet-verwaarloosbare posten te selecteren, op voorwaarde dat de drempel zorgvuldig is vastgesteld en de perken van de redelijkheid niet te buiten gaat.
Een takelbedrijf met een vergunning die 's nachts niets toelaat, klaagt dat de concurrent hetzelfde probleem heeft — maar dat relativeert net de ernst van het middel
De Raad van State verwerpt de vordering van een takelbedrijf dat de gunning van een raamovereenkomst voor takel- en bergingsdiensten aanvecht, en oordeelt dat een aanbestedende overheid bij het regelmatigheidsonderzoek niet hoeft te onderzoeken of de voorgelegde omgevingsvergunningen toereikend zijn voor een 24-urendienst, zeker niet wanneer de verzoekende partij zelf over een vergelijkbaar beperkte vergunning beschikt.
Afval rapen aan 6,8 km/u — de inschrijver belooft het, maar de aanbesteder gelooft het niet
De Raad van State verwerpt de vordering van een onderhoudsaannemer wiens offerte als onregelmatig werd geweerd wegens abnormale prijzen, omdat het aangeboden rendement — 163 km afval rapen in drie dagen, ofwel 6,8 km/u al wandelend en bukkend — prima facie niet realistisch is.
Ereloonpercentages optellen alsof het eurobedragen zijn en dan acht van de tien posten 'verwaarloosbaar' noemen — terwijl die posten elk 10% van het prijscriterium wegen
De Raad van State schorst de gunning van een raamcontract voor ontwerpers omdat de gemeente Evergem de ereloonpercentages als absolute geldbedragen behandelde bij het prijsonderzoek, en acht van de tien posten als verwaarloosbaar bestempelde terwijl elke post een subgunningscriterium van 7 op 70 punten vertegenwoordigde.
Je BAFO zegt het tegenovergestelde van wat je mondeling hebt toegelicht? Dan telt de BAFO — en het stilzwijgen van de opdrachtgever bij een eerdere offerteronde is geen goedkeuring
De Raad van State verwerpt de schorsing van de gunning van een raamovereenkomst voor het LON-netwerk van Antwerpen-Centraal, omdat een clausule in de BAFO die alle kosten behalve gebrekkig onderhoud bij de opdrachtgever legt, onverenigbaar is met de vereiste Full Omnium — ook al zei de inschrijver mondeling het tegenovergestelde.
Zelf de drempel op 2% leggen en er dan onder kruipen: de Raad fluit het Waalse Gewest terug
De Raad van State schorst de gunning van een studie over de renovatie van sluisstuwdammen aan de Haute-Sambre omdat het Waalse Gewest posten van 0,57% en 0,76% van de offerte als niet-verwaarloosbaar behandelde, terwijl het zelf had vastgelegd dat alleen posten boven 2% van het offertebedrag niet-verwaarloosbaar zijn — een flagrante schending van de eigen spelregels.
Nachtelijke medische postbedeling Luik: prijsonderzoek bij aankoopcentrale voor ziekenhuizen voldoende gemotiveerd ondanks beknopte formulering
De Raad van State verwerpt de vordering tegen de gunning van een opdracht voor nachtelijke medische postbedeling in de provincie Luik, omdat de aanbestedende overheid — optredend als aankoopcentrale voor vier ziekenhuizen — een daadwerkelijk en concreet prijsonderzoek heeft gevoerd op grond van artikel 36 van het KB plaatsing 2017, en de motivering van de beslissing, hoewel beknopt en allusief wegens vertrouwelijkheidsvereisten, voldoende is om na te gaan dat de prijzen van de gekozen inschrijver niet abnormaal zijn.
Wegenonderhoud Baelen: prijsverantwoording op basis van onderaannemersofferte voor andere hoeveelheden is kennelijk onredelijk
De Raad van State vernietigt de gunning van een raamovereenkomst voor wegenonderhoud omdat de aanbestedende overheid de prijsverantwoording van de gekozen inschrijver voor drie posten bitumineuze verharding niet mocht aanvaarden — een loutere verwijzing naar een onderaannemersofferte zonder gedetailleerde onderbouwing volstaat niet, en de onderaannemer had zijn prijs berekend op 1.000 m² terwijl de meetstaat 100 m² vermeldde, zodat de eenheidsprijzen voor de meetstaathoeveelheden niet zijn gerechtvaardigd.
Raamovereenkomst public cloud voor Copernicus-data: concurrentievoordeel door eerdere betrokkenheid bij aardobservatieprogramma is legitiem
De Raad van State verwerpt de vordering van een cloud-dienstverlener tegen de gunning van een raamovereenkomst voor IaaS-clouddiensten ten behoeve van Copernicus-aardobservatiedata, omdat het concurrentievoordeel van de gekozen inschrijver — die als betrokkene bij het Copernicus-programma reeds de data op zijn cloud had — niet onrechtmatig is, het prijsonderzoek bij intellectuele diensten met ruime prijsmarges zorgvuldig is verlopen, en de lagere score voor technische kwaliteit te wijten is aan het ontbreken van concrete informatie over schaalbaarheid en datacapaciteit in de eigen offerte.
De goedkoopste offerte niet onderzoeken terwijl je 25% indexatie had ingecalculeerd — dat is geen prijsverificatie
De Raad van State vernietigt de gunning van een revisoratopdracht door het Waals Agentschap AViQ omdat de aanbesteder uitvoerig de duurdere offertes analyseerde maar met geen woord repte over de opvallend lage prijs van de winnaar — die op het niveau lag van het vorige contract, terwijl de raming 25% indexatie bevatte.
Ontbreken eenheidsprijzen in meetstaat leidt niet tot substantiële onregelmatigheid wanneer totaalprijzen per post zijn ingevuld
De Raad van State verwerpt het beroep tot nietigverklaring tegen de gunning van een opdracht voor de bouw van een landbouwplatform in Gambia, omdat het niet-invullen van eenheidsprijzen in de meetstaat geen substantiële onregelmatigheid vormt wanneer de totaalprijzen per post zijn ingevuld en de eenheidsprijzen daaruit door eenvoudige deling kunnen worden afgeleid.
Loutere prijsbevestiging volstaat niet als algemeen prijsonderzoek bij aanzienlijk lagere offerteprijs
De Raad van State schorst de gunning van een opdracht voor transactioneel drukwerk omdat de aanbestedende overheid geen afdoend algemeen prijsonderzoek heeft gevoerd op de aanzienlijk lagere totaalprijs van de gekozen inschrijver, en zich voor een opvallend lage eenheidsprijs heeft beperkt tot een nietszeggende prijsbevestiging in plaats van een bijzonder onderzoek naar abnormale prijzen op te starten.
Verwerping UDN-vordering tegen gunning werken herinrichting woonwagenterrein Park Groot Schijn — verbetering materiële fout post 50 (warmtepompboilers, tikfout '4' i.p.v. '1' op numeriek toetsenbord) terecht toegepast op grond van art. 34 KB — materiële fout mag ook worden ontdekt en verbeterd tijdens prijsonderzoek — motivering in gunningsverslag en aanvullend e-mailbericht volstaat
De Raad van State verwierp de UDN-vordering van TM L.-H. tegen de gunning door de Stad Antwerpen van de werken voor de herinrichting van woonwagenterrein Park Groot Schijn (Deurne) aan NV A., waarbij de aanbestedende overheid terecht een zuiver materiële fout in post 50 (warmtepompboilers) had verbeterd op grond van artikel 34 KB Plaatsing — de inschrijver had bij het overnemen van prijsgegevens van zijn onderaannemer het cijfer '4' ingetikt in plaats van '1' (twee cijfers die op het numeriek toetsenbord recht boven elkaar staan), waardoor de eenheidsprijs circa vier keer hoger was dan zijn werkelijke bedoeling, en de Raad oordeelde dat een materiële fout die tijdens het prijsonderzoek aan het licht komt alsnog mag worden verbeterd.
Verwerping UDN-vordering tegen onregelmatigverklaring offerte raamovereenkomst oeverwerken Weerbare Westhoek — prijsverantwoording terecht niet aanvaard wegens ontbreken AKW-toeslag op studiedeel, niet-onderbouwde eenheidsprijzen en post factum-verantwoording — verwaarloosbare posten correct afgebakend via grenswaarde van 0,25%
De Raad van State verwierp de UDN-vordering van TM B.-G.D. tegen de beslissing van de Vlaamse Waterweg om hun offerte voor de raamovereenkomst 'Weerbare Westhoek – Oeverwerken' (30 miljoen euro) substantieel onregelmatig te verklaren, omdat de verwerende partij haar beoordelingsruimte bij het prijsonderzoek niet te buiten ging: de grenswaarde van 0,25% voor verwaarloosbare posten was zorgvuldig bepaald, de motieven voor het verwerpen van de prijsverantwoording (ontbreken AKW-toeslag op het studiedeel, niet-onderbouwde eenheidsprijzen) waren draagkrachtig, en argumenten die niet in de eigenlijke prijsverantwoording stonden waren post factum-verantwoordingen waarmee de aanbesteder geen rekening hoefde te houden.
Schorsing gunning makelaarsopdracht pooling verzekeringen Vlaamse overheid – motivering prijsonderzoek is loutere stijlformule: raming afgedekt, verantwoordingselementen niet concreet beoordeeld, motieven a posteriori meegedeeld via nota en tussenkomstverzoek
De Raad van State schorste de gunning door de Vlaamse Gemeenschap van een makelaarsopdracht voor de pooling van verzekeringen van de Vlaamse overheidsentiteiten aan NV A., omdat het eerste onderdeel van het enig middel ernstig was: de motivering van het prijsonderzoek in het gunningsverslag was een loutere stijlformule — de raming was afgedekt, de drie verantwoordingselementen uit de prijsverantwoording werden zonder concrete beoordeling overgenomen, en het afdekken van essentiële motieven in de aan de verzoekende partij overgemaakte versie van het gunningsverslag schond de formele motiveringsplicht.
Een korting van 37% 'nagekeken' met één standaardzin? Dat is geen prijsonderzoek.
De Raad van State schorst een gunning omdat het Waals Gewest de rabais van 30 tot 40% op het gecombineerde bod van de winnaar niet concreet heeft geverifieerd — de motivering 'na nazicht zijn de prijzen normaal en aanvaardbaar' wordt weggezet als een clausule van stijl.
Van +96.000 euro raming naar een offerte van -8.000 euro: 'marktevolutie' volstaat niet als prijsverantwoording
IDELUX gunde de valorisatie van compost CUA aan Valodirect voor een négatieve prijs van -8.000 euro, hoewel de opdracht door IDELUX zelf op +96.000 euro was geraamd — de Raad van State schorst omdat de motivering zich beperkte tot algemene vaststellingen over een evoluerende markt, zonder concreet te verklaren hoe de winnende inschrijver bij deze specifieke volumes effectief winstgevend kan werken.
Optimistisch hergebruik gronden (60%) zonder kosten zeefwerk of grondverbetering verantwoordt abnormaal lage grondverzetprijzen niet
De Raad van State verwerpt de vordering tegen de wering van een offerte voor riolerings- en wegeniswerken omdat de prijsverantwoording voor de totaalprijs en elf grondverzetposten terecht niet werd aanvaard: de inschrijver ging uit van een onvoldoende onderbouwd hergebruikpercentage van 60% zonder kosten voor zeefwerk of grondverbetering.
Een prijs van 0 euro is altijd verdacht, 1 euro meestal niet — en dat verschil rechtvaardigt verschillende onderzoeken
De Raad van State verwerpt de uiterst dringende schorsing: dat Bruxelles-Propreté de offerte van gerechtsdeurwaarder M.L. (met vier posten op 0 €) heeft uitgesloten via het strenge prijsonderzoek van artikel 36 en de offerte van Exelia-Alterius (met posten van 1 € en 15 € per dossier) via de lichtere verificatie van artikel 35, is géén ongelijke behandeling: 0 € is volgens vaste rechtspraak altijd een schijnbaar abnormale prijs, 1 € niet noodzakelijk.
Prijsverantwoording kantelbare palen NMBS doorstaat toets: wettelijk vermoeden abnormale prijzen geldt niet bij vereenvoudigde onderhandelingsprocedure
De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing omdat het wettelijk vermoeden van abnormale prijzen uit artikel 44, §4 KB 18 juni 2017 niet van toepassing is op de vereenvoudigde onderhandelingsprocedure, en de NMBS de prijsverantwoording van de gegunde tijdelijke maatschap voor multifunctionele kantelbare palen zorgvuldig heeft onderzocht en op draagkrachtige motieven heeft aanvaard.
Tweede vordering kantelbare palen NMBS verworpen: onderscheid onderhandeling en prijsverantwoording, selectief bijzonder prijsonderzoek toegestaan
De Raad van State verwerpt ook de vordering van een andere inschrijver tegen dezelfde NMBS-gunning voor kantelbare palen, met verduidelijking dat een prijsverantwoording geen onderhandeling is, het bijzonder prijsonderzoek selectief op de eerst gerangschikte mag worden toegepast, en herhaalde bevraging is toegestaan.
Tweede ronde, andere uitkomst: hoe een aanbesteder na een eerste schorsing dezelfde opdracht solide kan toewijzen
De Raad van State verwerpt de UDN-vordering van A2 tegen de hertoewijzing aan KRINKELS van een SOFICO-onderhoudsopdracht voor autosnelwegen, omdat SOFICO ditmaal een concrete prijsverificatie en een verantwoorde inventarisreorganisatie kon voorleggen — een schoolvoorbeeld van hoe een aanbestedende overheid leert van een eerste schorsing.
Een prijsonderzoek vier weken ná de gunningsbeslissing telt niet — zelfs niet als het verschil tussen twee offertes 5,2 miljoen euro bedraagt
De Raad van State schorst een NIRAS-gunning van 13,8 miljoen euro voor saneringswerken aan radioactief beton omdat het enige spoor van een prijsonderzoek op de BAFO's een e-mail van Tractebel van 29 juli 2024 was — een maand ná de gunningsbeslissing van 28 juni.
'De prijzen zijn onderzocht en als normaal bevonden' is geen motivering — vertrouwelijkheid is geen alibi om het prijsonderzoek in zwijgen te hullen
De Raad van State schorst de gunning van een 3,5 miljoen euro grote invorderingsopdracht van SWDE en CILE aan gerechtsdeurwaarder Étude Bordet, omdat de aanbestedende overheid bij zes van de zeven offertes 'schijnbaar abnormale prijzen' detecteerde maar in haar gunningsverslag enkel een stijlclausule opnam ('prijzen jugés normaux et acceptables'), en bovendien vier offertes identiek 38/40 scoorde op de methodologie-criterium met exact dezelfde beschrijving — terwijl niet werd aangetoond waarom deze offertes niet te onderscheiden zijn.
Tussenarrest brandtoren Kalmthout: eerste middel over selectiecriteria referenties verworpen, debat heropend voor prijsonderzoek
Tussenarrest: in het annulatieberoep van Swinnen tegen de gunning van de bouw van een brandtoren aan de Kalmthoutse Heide wordt het eerste middel — over de selectiecriteria referenties van de gekozen inschrijver — in al zijn onderdelen verworpen; het beroep tegen de impliciete weigeringsbeslissing is onontvankelijk; het debat wordt heropend voor het tweede middel (prijsonderzoek) en de schadevergoeding tot herstel.
Lage prijzen bevragen mag niet beperkt blijven tot cijfers — je moet ook de naleving van milieu-, sociaal- en arbeidsrecht controleren
De Raad van State schorst de gunning aan Vanheede Propreté van een afvalophalingsopdracht van 25 miljoen euro omdat Intradel, nadat zij de prijzen als verdacht laag had beschouwd, enkel verwees naar attesten in de offerte en nooit concreet verifieerde of de lage prijzen verenigbaar waren met milieu-, sociaal- en arbeidswetgeving.
Een te hoge prijs is net zo verdacht als een te lage — het prijsonderzoek moet beide richtingen op
De Raad van State schorst de gunning van het project/construction management voor het nieuwe Vivalia-ziekenhuis aan ATIS omdat Vivalia alleen bij lage prijzen kritische vragen stelde, terwijl de winnende offerte op verschillende posten zeer hoog lag zonder dat die afwijking ooit werd bevraagd.
Gemeente Westerlo moet eenheidsprijzen grondig onderzoeken bij bouw afscheidspaviljoenen
Schorsing bevolen: gemeente Westerlo onderzocht bij de gunning van afscheidspaviljoenen op begraafplaatsen enkel de totaalprijzen maar niet de eenheidsprijzen, ondanks grote afwijkingspercentages per post.
Raad van State schorst gunning van opdracht voor vervanging houten kozijnen in Brusselse school wegens referentie buiten vijfjaarsperiode en gebrekkig prijsonderzoek
De Raad van State schorste bij uiterst dringende noodzakelijkheid de gunning door de stad Brussel van een opdracht voor de vervanging van houten kozijnen in de Koningin Astrid school, omdat de gekozen inschrijver een referentie had voorgelegd die buiten de door het bestek vereiste vijfjaarsperiode viel en het algemeen prijsonderzoek niet door deugdelijke en zorgvuldige motieven was geschraagd.
Retrait décision d'attribution marché de recouvrement ARP : rejet UDN – les moyens ne critiquent que des motifs surabondants de la décision de retrait, pas les motifs portants relatifs au coût des avocats et au partage d'honoraires
Le Conseil d'État rejette la demande de suspension en extrême urgence d'un huissier de justice contre le retrait de la décision d'attribution du marché de conseils et gestion de contentieux en recouvrement de l'Agence Régionale pour la Propreté, parce que les premier et deuxième moyens ne critiquent que des motifs surabondants de la décision de retrait — relatifs aux quatre postes à zéro euro — sans contester les motifs portants — relatifs au coût des avocats non couvert et au partage d'honoraires contraire au KB du 30 novembre 1976 — et parce que le troisième moyen est dirigé contre une décision d'attribution future inexistante.
School Het Oogappeltje Wommelgem: vernietiging – detectiemethode abnormale prijzen niet verifieerbaar en prijsonderzoek geselecteerde posten onzorgvuldig
De Raad van State vernietigt voor de tweede maal de gunningsbeslissing van de gemeente Wommelgem voor de uitbreiding en verbouwing van basisschool Het Oogappeltje, omdat uit de voorgelegde stukken niet blijkt dat de detectie van abnormaal lijkende eenheidsprijzen overeenkomstig de door de aanbestedende overheid zelf vooropgestelde methode — met een 1%-regel en 30%/50%-drempels — werd uitgevoerd, en omdat het onderzoek van de wél geselecteerde posten niet voldeed aan de eisen van een normaal zorgvuldige aanbestedende overheid doordat abnormale eenheidsprijzen werden aanvaard op grond van vage en algemene vaststellingen zonder prijsverantwoording te vragen.
52% onder de raming en 35% onder de concurrent: 'geen abnormale prijs vastgesteld' is dan geen motivering
De Raad van State schorst de gunning van grafrestauratiewerken omdat de gemeente Zulte de opvallend lage prijs van de winnaar — 52,5% onder de raming en 34,7% onder de tweede inschrijver — in het gunningsverslag afdeed met de standaardzin 'geen abnormale totaalprijzen of eenheidsprijzen vastgesteld', zonder dat uit het dossier blijkt dat een werkelijk zorgvuldig algemeen prijsonderzoek plaatsvond.
Wachtdok Zandvliet: verwerping annulatieberoep – negatieve eenheidsprijzen voor afzet grond Rotterdam onvoldoende verantwoord, beoordelingsruimte aanbestedende overheid niet overschreden
De Raad van State verwerpt het annulatieberoep van de tijdelijke maatschap HYE–Boskalis tegen de gunningsbeslissing van De Vlaamse Waterweg voor de aanleg van een wachtdok te Zandvliet, omdat de negatieve eenheidsprijzen voor de afzet van grond in Rotterdam (-4 EUR/m³ en -5 EUR/m³ voor de posten 2 en 3 van het voorwaardelijk gedeelte 1) onvoldoende verantwoord waren — de bijstelling van een referentieprijs voor maaszand van 6,50 EUR/m³ naar 4 en 5 EUR/m³ wegens 'mindere kwaliteit' was niet nader gedetailleerd of geargumenteerd, en de aanbestedende overheid is met die beoordeling niet buiten haar beoordelingsruimte getreden.
Schorsing gunning videosoftware brandweerdispatching — nulprijs voor implementatiepost maakt beoordelingsformule onwerkbaar en verleent disproportioneel voordeel
De Raad van State schorst de gunning van een overheidsopdracht voor videosoftware voor de Brusselse brandweerdispatching (NC 112) aan Bliksund Denmark, omdat de gekozen inschrijver een nulprijs opgaf voor post 1 (implementatie en bedrijfsklaar maken) terwijl daar kennelijk wel prestaties tegenover staan, waardoor de beoordelingsformule (laagste prijs/aangeboden prijs × gewicht) onwerkbaar werd — alle andere inschrijvers kregen automatisch 0 punten op dit subcriterium — en de gekozen inschrijver zich een disproportioneel voordeel toekende door de kosten van post 1 onder te brengen in post 2.
Verwerping schorsingsvordering raamovereenkomst opruiming drijfhout waterlopen — prijsonderzoek totaalprijs en aanvaarding niet-gecijferde verantwoording binnen beoordelingsruimte
De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid van NV Krinkels tegen de gunning van een raamovereenkomst voor het opruimen van drijfhout en vuil op waterlopen van de Vlaamse Waterweg aan NV Stadsbader, omdat de drie middelen niet ernstig zijn: de offerte van Stadsbader voldoet aan het bestek (de 'sloep' stemt overeen met de 'sleepboot met ponton'), en het prijsonderzoek waarbij niet-gecijferde maar aannemelijke elementen mede in aanmerking werden genomen bij de beoordeling van de totaalprijs valt binnen de beoordelingsruimte van de aanbestedende overheid.
Construction d'une école à Jemeppe-sur-Sambre : deuxième schorsing – répondre à une demande de justification de prix en invoquant une erreur matérielle ne constitue pas une modification unilatérale de l'offre
Le Conseil d'État ordonne, pour la deuxième fois, la suspension de l'exécution de la décision de la Communauté française d'attribuer le marché de construction d'une école fondamentale à Jemeppe-sur-Sambre, parce que la partie adverse a commis une erreur manifeste d'appréciation en qualifiant d'irrégularité substantielle (modification unilatérale de l'offre) le fait que la requérante, en réponse à une demande de justification du prix du poste 71.11.1.a, a invoqué une erreur matérielle — une telle réponse ne constituant pas une modification de l'offre imputable à la requérante, d'autant que la partie adverse n'a elle-même pas procédé à la modification.
Accord-cadre maintenance du bâti : schorsing wegens ontoereikende prijsverificatie – verificatie op slechts 3 van 292 posten (minder dan 1 %) volstaat niet
Le Conseil d'État suspend la décision du Port de Bruxelles d'attribuer un accord-cadre de maintenance du bâti à l'entreprise IN ADVANCE, parce que l'entité adjudicatrice n'a vérifié les prix que sur 3 postes des 292 que comptait le bordereau — soit moins de 1 % — en excluant tous les postes jugés 'négligeables' (moins de 3 % du prix moyen global), alors que les articles 84 de la loi du 17 juin 2016 et 43 de l'AR du 18 juin 2017 imposent une vérification de l'ensemble des prix unitaires.
Verwerping UDN-vordering tegen gunning busexploitatie De Lijn West 1 — perceelcombinatie is geen wezenlijke wijziging, LEZ-besluit nog niet in werking, en prijsonderzoek was zorgvuldig ondanks 36,5% prijsverschil
De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid van de BV Ganda Cars tegen de gunning van perceel 6 (regio Gent) van de opdracht voor exploitatie en vergroening van het busvervoer door De Lijn (West 1, 18 percelen), omdat geen van de drie middelen — wezenlijke wijziging van het bestek door perceelcombinatie, onregelmatigheid wegens LEZ-regelgeving, en onzorgvuldig prijsonderzoek ondanks 36,5% prijsverschil — ernstig is bevonden.
Suspension de l'attribution du marché de nettoyage du Cirque Royal — vérification des prix unitaires insuffisante malgré l'offre irrégulière de la requérante
Le Conseil d'État suspend l'attribution du marché de nettoyage du Cirque Royal à Group Cleaning Services parce qu'il ne ressort pas du dossier administratif que le pouvoir adjudicateur a vérifié les prix unitaires des offres encore en lice — l'article 36, §4, de l'arrêté royal du 18 avril 2017 (seuil de 15 %) constituant une obligation supplémentaire qui ne dispense pas de l'obligation générale de vérification des prix prévue par l'article 84 de la loi du 17 juin 2016 et les articles 33 et 35 de l'arrêté royal.
Annulation de l'attribution du lot 2 d'un accord-cadre travaux militaires — absence de vérification du prix global des offres par confusion sur la portée de l'article 36, §4
Le Conseil d'État annule l'attribution du lot 2 (zone Florennes) d'un accord-cadre travaux pour l'entretien de l'infrastructure routière dans les quartiers militaires de la Défense parce que le pouvoir adjudicateur n'a pas vérifié le prix global des offres sélectionnées, estimant à tort que l'article 36, §4, de l'arrêté royal du 18 avril 2017 le dispensait de cette vérification lorsque moins de quatre offres étaient sélectionnées.
Software die 'nog moet aangepast worden' aan het TPST-platform van NMBS is geen substantiële onregelmatigheid — en het energieverbruik in de TCO-formule mag je niet meetellen bij de abnormaliteitstoets
De Raad van State verwerpt het beroep van Moser-Baer tegen de gunning aan Westerstrand van een raamovereenkomst van 4,57 miljoen euro voor industriële GPRS-klokken op de Belgische perrons, en wijst ook het verzoek tot schadevergoeding van 726.092,80 euro af.
Een prijscontrole die enkel kijkt naar de globale offertesom is geen prijscontrole — eenheidsprijzen vallen niet stilzwijgend onder de noemer 'normaal'
De Raad van State schorst de gunning door het Charlerois Intercommunaal Ziekenhuis ISPPC van zijn medische-postcontract aan Postalia Belgium omdat het analyseverslag wel een vergelijking maakte van de globale offertesommen, maar uit niets in het dossier blijkt dat ook een concrete verificatie van de eenheidsprijzen werd doorgevoerd — een 'tout est normal'-formule in een nota van opmerkingen volstaat niet.
Een gunningsbeslissing is geen contract — tot de sluiting kan de overheid altijd terugkrabbelen
De Raad van State bevestigt dat het Vlaamse Gewest haar gunningsbeslissing aan Zidis vijf maanden na kennisgeving mocht intrekken, omdat de overeenkomst nog niet was gesloten en artikel 85 van de wet overheidsopdrachten 2016 de overheid de bevoegdheid geeft de procedure op elk moment vóór sluiting stop te zetten — ongeacht onregelmatigheid.
Een prijsverantwoording mag in woorden — maar niet in clichés
De Raad van State schorst de gunning van de renbaanrenovatie van Bosvoorde aan Heyrman-De Roeck omdat Leefmilieu Brussel een prijsverantwoording aanvaardde die uit louter generieke elementen ('ervaring', 'samenwerking', 'CO2-reductie') bestond, zonder cijfermatige onderbouwing en zonder enige inhoudelijke evaluatie van de aanbestedende dienst zelf.
Mini-competitie binnen een raamovereenkomst? Een prijsplafond vervangt het prijsonderzoek niet
De Raad van State schorst de toewijzing van een IT-opdracht van 224.400 euro omdat het Waals Gewest geen prijsonderzoek deed bij de mini-competitie en de motivering van het kwaliteitscriterium zich beperkte tot het herhalen van de scoreschaal.
Offerte weren wegens abnormale prijzen? Dan moet je óók schrijven waarom die posten 'niet verwaarloosbaar' zijn
De Raad van State schorst de gunning van een groenonderhoudsopdracht aan Eurogreen omdat Bruxelles Environnement wel in detail uitlegde waarom twee eenheidsprijzen van Krinkels abnormaal waren — één voorzag een tuinman die 11 voetbalvelden per dag maait — maar nergens in de communicatie motiveerde waarom die posten volgens art. 36 KB 18/04/2017 als 'niet verwaarloosbaar' moesten worden beschouwd.
Zes abnormaal lage prijzen, zes keer 'antwoord bevredigend' — dat is geen prijsonderzoek
De Raad van State vernietigt een gunning van 655.708 euro aan GBM omdat Résidence Préfleuri zes als abnormaal laag gedetecteerde prijzen afdeed met telkens dezelfde stijlzin 'la réponse a été jugée satisfaisante', zonder één aankoopbewijs of leverancierscatalogus op tafel te krijgen.
'Het Bureau des prix heeft het bekeken' is geen prijscontrole — zeker niet als dat advies zelf om een eigen analyse vraagt
De Raad van State schorst een gunning van het Waalse Gewest aan Colas Belgium voor wegenwerken in Biercée omdat de aanbesteder zijn prijscontrole motiveerde met de loutere vermelding 'er is tussenkomst geweest van het Bureau des prix' — terwijl het advies van dat bureau zelf een voorbehoud maakte voor een 'eigen analyse' die nergens in het dossier terug te vinden is.
Een 'demande de précision' is geen prijsonderzoek — alleen bij effectief vermoeden van abnormale prijs wordt de CCT-toets verplicht
De Raad van State verwerpt de schorsing van de gunning van de bewakingsopdracht voor het station Namen aan Securitas: een verzoek aan een inschrijver om verschillen tussen tariefposten te verduidelijken telt niet als formeel prijsonderzoek in de zin van artikel 44 KB 18/06/2017 — en zonder dat onderzoek geldt geen verplichting om de naleving van loon- en CCT-verplichtingen te toetsen.
Een offerte van €9,93 miljoen tegenover een tweede van €17 miljoen is niet automatisch een abnormale prijs — Vlaamse enkelbanden-gunning aan Attenti blijft overeind
De Raad van State weigert de schorsing van de gunning van het Vlaamse enkelbanden-contract aan Attenti voor €9,93 miljoen — nochtans amper de helft van de tweede inschrijver — omdat schaalvoordelen, eigen technologie en de positie als huidig opdrachtnemer dat verschil prima facie kunnen verklaren, en omdat SuperCom haar puntenachterstand van 42,86 op het kwaliteitscriterium niet plausibel kan goedmaken.
Een dienstenconcessie verplicht je niet tot een prijsonderzoek — ook niet als de prijzen sterk verschillen
De Raad van State verwerpt EMG's vordering tegen de Belgische Staat over de IPC-audiovisuele concessie en bevestigt expliciet dat noch de concessiewet, noch het zorgvuldigheids-, gelijkheids- of mededingingsbeginsel aanleiding geven tot een verplicht prijsonderzoek bij concessies — een belangrijk verschil met de overheidsopdrachtenregelgeving.
De goedkoopste én meest kwalitatieve offerte verliest. De boosdoener: hoe het prijscriterium werd opgesplitst
De Raad van State verwerpt het beroep van Canon tegen de gunning van de Farys-printerpark-raamovereenkomst aan Ricoh, ondanks dat Canon zowel de globaal goedkoopste als de meest kwalitatieve offerte indiende — omdat Farys het prijscriterium splitste in drie subcriteria (toestellen 50%, beheersoftware 10%, bijkomende dienstverlening 5%) op basis van marktverkenning en behoeftepeiling, en de wegingen 'in redelijk verband' staan tot het vermoedelijk belang van de prestaties.
49% onder de raming en geen prijsverantwoording: een intern memo van twee bladzijden volstaat
Eqos Energie verloor van De Witte-Vandecaveye, die 27% onder het gemiddelde en 49% onder de raming bood — zonder dat de MIVB een prijsverantwoording vroeg; volgens de Raad volstond het interne memo dat marktschommelingen en historische prijzen analyseerde, zelfs zónder formele bevraging.
Vernietigde gunning levert tweede inschrijver geen 10% forfait op, wel 50% kans × 10% winst
Drie jaar nadat de Raad van State de gunning aan Dillen Bouwteam vernietigde wegens niet-onderzochte abnormale eenheidsprijzen, krijgt VMG-De Cock geen 10% forfaitaire schadevergoeding (was geen laagste regelmatige offerte) maar 55.716,56 euro: 50% kans op gunning × 10% winstmarge × 1,1 miljoen.
Een Apple-korting die enkel zinvol is in combinatie met een laptop: motivering achteraf telt niet
Hogeschool PXL gunde een Apple-aankoopopdracht aan Econocom omdat die voor één specifiek product een opvallend hoog kortingspercentage bood; de Raad schorst omdat het administratief dossier geen verklaring bevat — en de uitleg dat 'dat product enkel samen met een laptop wordt besteld' werd pas in de procedurenota's aangedragen.
21M€ versus 36M€ en 40M€: een prijs die met de raming overeenkomt is geen abnormale prijs — ook niet als de concurrenten het dubbele vragen
De NMBS gunt een 8-jarige raamovereenkomst voor ticketautomaten aan Conduent voor €21,4 miljoen terwijl Almex €36,2M en Scheidt&Bachmann €39,7M offreren — en de Raad weigert de schorsing in UDN omdat Almex één essentieel motief van de NMBS niet rechtstreeks heeft aangevallen: dat het bedrag van Conduent overeenkomt met de oorspronkelijke raming, en dat ene motief volstaat om elke schijn van abnormaliteit weg te nemen.
Onder de Europese drempel hoeft een aanbesteder geen prijsverantwoording te vragen — maar 'mag niet' en 'moet niet' zijn niet hetzelfde
De Raad van State schorst een gunning omdat de provincie Antwerpen de offerte van een eenmanszaak weerde wegens 'abnormaal lage uurprijs van €34,70', zonder de inschrijver eerst te bevragen — terwijl bij intellectuele diensten zonder vermoedelijke hoeveelheid in het bestek het loutere prijsverschil onvoldoende is om eenzijdig te besluiten dat een prijs 'onder de kostprijs' ligt.
Een 'abnormaal hoge' negatieve prijs is even verdacht als een abnormaal lage — IVAGO leerde dat het hard
De Raad van State schorst een textielinzamelopdracht omdat IVAGO de winnende bieding van 1 miljoen euro (in een opdracht waar inschrijvers betalen aan de overheid) accepteerde zonder cijfermatige onderbouwing, terwijl die prijs dubbel zo hoog was als wat dezelfde inschrijvers in vergelijkbare dossiers eerder boden.
Een derde goedkoper dan jij is geen bewijs van dumping — als je niet leest wat het bestek tussen BAFO-rondes precies wijzigt
De Raad van State verwerpt de schorsingsvordering van Postalia tegen een postdienstgunning aan Mestrabel: het prijsverschil van 33% wordt voor het grootste deel verklaard doordat het bestek na de eerste BAFO-ronde 'post 40 Genk' preciseerde als 'hoofdzakelijk tijdschriften' — wat Mestrabel en Bpost wel oppikten, maar Postalia niet.
Tussen artikel 35 en artikel 36 KB Plaatsing zit een drempel: een toelichting die het algemeen prijsonderzoek vlot doorstaat, hoeft geen formele prijsverantwoording te worden
De Raad van State verwerpt de UDN-vordering tegen de gunning van een architectuurstudieopdracht in Boom: een aanbestedende overheid die in het kader van het algemeen prijs- en kostenonderzoek (artikel 35) een toelichting krijgt en die — afdoende gemotiveerd — voldoende vindt, hoeft niet de zwaardere procedure van artikel 36 (formele prijsverantwoording) te starten.
Een prijsonderzoek dat in de gunningsbeslissing 'normaal' beweert en in het dossier dezelfde zin herhaalt, is geen prijsonderzoek
De Raad van State schorst de gunning van de Fedasil-cateringopdracht aan Aramark omdat de FOD Binnenlandse Zaken in de gunningsbeslissing enkel stelt dat de prijzen 'normaal' zijn en die motivering in de technische analyses slechts letterlijk herhaalt — terwijl Aramark voor perceel 2 ruim 15% onder de raming bood, en de Raad in het dossier geen enkel concreet spoor van een algemeen prijsonderzoek terugvindt.
Een prijsanalyse die enkel de duurdere offertes bespreekt, laat de winnaar buiten beeld — en wie de winnaar buiten beeld laat, mist de essentie van het prijsonderzoek
De Raad van State schorst de gunning van de revisor-opdracht van AViQ aan L&S Réviseurs omdat het gunningsverslag wel uitlegt waarom de duurdere offertes (RSM Inter Audit en de verzoeker) hoger lagen, maar geen woord wijdt aan de prijscontrole van de winnaar — terwijl AViQ zelf 25% indexatie had ingebouwd in de raming en de winnaar onder dat niveau bood.
Een offerte als 'abnormale prijs' wegzetten kan niet wanneer die prijs volgens uw eigen rekenformule helemaal niet abnormaal is
De Raad van State oordeelt dat SOFICO de offerte van Sotraliège (€4,5 miljoen voor het ruimen van wachtbekkens in Luik) ten onrechte onregelmatig heeft verklaard wegens 'abnormale prijs', omdat de betwiste eenheidsprijzen volgens SOFICO's eigen wiskundige criteria niet abnormaal waren — maar hij weigert toch de schorsing wegens overstromingsrisico.
Telenet biedt 50% goedkoper, Proximus eist een prijsonderzoek — de Raad: bij twee inschrijvers is goedkoop nog geen abnormaal
De Raad van State verwerpt de UDN-vordering van Proximus tegen de gunning aan Telenet van een 5-jaars connectiviteitsraamovereenkomst van Belnet, omdat een prijsverschil van meer dan 50% en €5 miljoen niet automatisch op een abnormale prijs wijst — zeker niet als er slechts twee inschrijvers zijn en de winnaar zijn prijszetting grondig verantwoord heeft.
'Prijzen werden waar nodig aangepast': drie woorden in een verslag van nazicht volstaan om de raamovereenkomst drukwerk van De Lijn te doen schorsen
De Raad van State schorst de gunning van de LijnCom-raamovereenkomst voor drukwerk en stickers op De Lijn-bussen aan 3Motion, omdat de aanbesteder na de prijsverantwoording enkele eenheidsprijzen van de winnaar had 'aangepast' — terwijl artikel 36, § 3 KB plaatsing 2017 maar drie keuzes biedt: offerte weren, offerte weren, of motiveren dat het bedrag niet abnormaal is.
'Wij zijn de grootste zandhandelaar van Nederland' is geen prijsverantwoording
De Raad van State verwerpt de UDN-vordering van Hye-Boskalis tegen de gunning van het wachtdok in Zandvliet aan Herbosch-Kiere–Hens: negatieve eenheidsprijzen van -€4 en -€5 per m³ voor afzet van baggerzand kun je niet onderbouwen met de marktpositie van Boskalis en één vergelijkingscontract uit een ander project — wie cruciaal afwijkt van de raming én van de concurrenten moet per post gedetailleerd cijferen.
Drie offertes voor Infliximab variëren van €68,89 tot €405,22 — en uw motivering luidt 'twee zijn génériques'? Dat is een 'erreur grossière' die de gunning sneuvelt
De Raad van State schorst de gunning aan Sandoz van een Infliximab-raamovereenkomst voor het CHR de la Citadelle, omdat de aanbesteder bij prijsonderzoek de twee laagste offertes verkeerdelijk als 'génériques' kwalificeerde terwijl het in werkelijkheid 'biosimilaires' waren — een wezenlijk verschil dat de prijsverantwoording van een gigantisch prijsverschil van 80% had moeten dragen.
96 parkeerplaatsen op een vereiste van 100 is geen substantiële onregelmatigheid — en een ereloon van 6,5% blijft geen abnormale prijs, ook al ligt het 27% onder de tweede inschrijver
De Raad van State verwerpt het schorsingsberoep van D E Architecten tegen de gunning aan M4 Architecten van een studieopdracht voor een lokaal dienstencentrum en kinderdagverblijf in Sint-Pieters-Leeuw: een offerte met 4 parkeerplaatsen minder dan voorgeschreven en een ereloonpercentage van 6,5% (tegenover 8,25% bij de tweede goedkoopste) is in deze context niet substantieel onregelmatig — en het prijsonderzoek hoeft geen uitdrukkelijke motivering te bevatten zolang de aanbesteder geen schijn van abnormaliteit vaststelt.
Een 'voorbehoud' over luchtvracht en douane in je masker-offerte was geen handige kwalificatie — het was een afwijking van het leveringsschema die je gunning kostte
De Raad van State verwerpt het beroep van I'll Be Bag tegen de Covid-mondmasker-aankoop van 50 miljoen Community masks (gegund aan Avrox en Tweeds & Cottons): wie aan een leveringsschema-eis 'voorbehouden' verbindt over transport en douane, levert juridisch een afwijking — en wie zo'n afwijking pas in een aanvullende nota aanvecht, is te laat en verliest zijn belang om de rest van de gunning aan te vechten.
Een prijsverantwoording die de Bureau des Prix-raming én de gevraagde justifications van eenheidsprijzen samenvat, volstaat ook al berekent ze maar 60% van het offertebedrag
De Raad van State verwerpt de annulatie van de gunning aan Colas Belgium voor de E411-rehabilitatie (8,89 mio €), omdat een aanbestedende overheid die haar prijsonderzoek baseert op een raming van de Bureau des Prix én op gemotiveerde justifications van bepaalde eenheidsprijzen waarover ze de inschrijver heeft bevraagd, voldoet aan haar onderzoeks- en motiveringsplicht — ook als die analyse minder dan twee derde van het offertebedrag dekt.
Wanneer je advocaat je eigen stuk niet begrijpt: hoe Limburg.net zijn vuilniszakken-gunning verloor
De Raad van State schorst de gunning door afvalintercommunale Limburg.net aan Sphere Belgium omdat een puntenberekening volgens de prijsformule niet hetzelfde is als het wettelijk verplichte prijsonderzoek — een gebrek dat duidelijk werd toen de raadsman van de aanbesteder ter zitting erkende dat hij zijn eigen stuk niet kon uitleggen.
Een 'aanvullende tool' waarvan je de kost niet in je prijs zet, krijgt geen tweede kans
De Raad van State weigert de schorsing van de gunning van de SPW hosting-opdracht aan NRB: ATOS had OpenShift in haar offerte vermeld als 'aanvullende tool' maar de licentiekosten ervan niet in haar prijs verwerkt — dat is een substantiële onregelmatigheid en geen onduidelijkheid van het bestek.
Een intercommunale die 30% goedkoper biedt dan jij is geen abnormaal lage prijs — zelfs niet als ze tegen kostprijs werkt
De Raad van State verwerpt de UDN van TV Willer/ABOG die zich verzette tegen de gunning van twaalf percelen straatkolkenruiming aan intercommunale Intradura, en beslist dat een opdrachthoudende vereniging mag deelnemen aan tenders buiten haar gemeentelijk territorium, dat 'geen handelskarakter' niet betekent 'geen overheidsopdrachten', en dat 30% prijsverschil verklaarbaar door een lager uurloon en hoger rendement géén abnormaal lage prijs is.
Een schoonmaakprijs van 20,49 euro per uur kun je niet wegredeneren met 'wij kennen die firma van vorig contract'
Hogeschool PXL gunde een vierjarige schoonmaakopdracht aan Köse Cleaning voor 30 % onder de gemiddelde inschrijvingsprijs zonder gedocumenteerd prijsonderzoek — de Raad van State vernietigt de gunning omdat in een fraudegevoelige sector als schoonmaak ook nagegaan moet worden of het minimumloon haalbaar is.
Een tegenspraak in uw offerte 'rechtzetten' nadat u de prijzen van de concurrenten kent — dat is geen materiële vergissing, dat is breken van het gelijkheidsbeginsel
De Raad van State schorst de hergunning aan ETS BERTRAND, omdat de stad Philippeville een tegenspraak in diens offerte (lettre de couverture 'Hors TVA', formulier '€ TVAC' voor dezelfde bedragen) corrigeerde als een 'erreur purement matérielle' — terwijl de bieder zijn 'verduidelijking' pas indiende nadat hij in de eerste gunningsbeslissing de prijzen van OCTA+ had kunnen lezen.
Een 'abnormaal hoge' prijs aanvaarden mag soepeler dan een 'abnormaal lage' weren
De Raad van State verwerpt het beroep tegen de gunning aan Van Wellen voor het structureel onderhoud van de E19, en stelt voor het eerst expliciet dat een onderzoek naar abnormaal HOGE prijzen wezenlijk anders is dan een onderzoek naar abnormaal lage prijzen — de aanbestedende overheid mag soepeler omgaan met de prijsverantwoording en de gronden uit art. 36 §3 KB plaatsing 2017 zijn niet limitatief.
RENEWI's prijs ging 113.000 euro omhoog na 'correctie' — en het dossier zegt nergens hoe
De Raad van State schorst de gunning van een 4-jarig afvalbeheercontract aan RENEWI omdat het CHR Citadelle wel motiveerde waarom een correctie nodig was, maar nergens uitlegde hoe de prijs concreet werd herberekend — en zonder die berekeningsdetails kan een 'rectificatie' van 113.000 euro in werkelijkheid een nieuw prijsvoorstel zijn.
Klagen dat er geen prijscontrole was, kan zelfs als ú de laagste prijs heeft ingediend — een vergelijkende prijstabel is geen verificatie
De Raad van State schorst de gunning aan Malysse van een raamovereenkomst voor verhuur en onderhoud van werkkleding voor VIVALIA omdat het administratief dossier nergens aantoont dat de aanbesteder een effectieve prijscontrole heeft uitgevoerd, en oordeelt dat zelfs Servitex — de laagste inschrijver — belang heeft bij dit middel.
Familiebedrijf, eenvoudig werk, lagere erkenningsklasse, nabije werven — vier zachte argumenten samen volstaan om een abnormaal lage prijs te verantwoorden
De Raad van State verwerpt het schorsingsverzoek van Swinnen tegen de gunning aan de familiale aannemer Nelis voor een jongerenontmoetingscentrum in Zaventem en bevestigt dat een aanbesteder een prijsverantwoording mag aanvaarden die steunt op niet-cijfermatige argumenten — zoals een familiale structuur, een eenvoudig werk en synergiemogelijkheden door nabijheid — zolang die elementen plausibel en samengenomen redelijk zijn.
Wie zegt dat hij de prijzen heeft onderzocht, moet dat met stukken in zijn dossier kunnen aantonen — anders staat de verificatie niet vast
De Raad van State schorst voor de tweede keer dezelfde gunningsbeslissing van het Brussels Gewest voor een schoonmaakopdracht van zes gebouwen, omdat het Gewest noch voor Köse Cleaning enig spoor van een prijsonderzoek in zijn administratief dossier had opgenomen, noch voor de winnaar Jette Clean kon uitleggen waarom een 'uitzonderlijke' inzet van studenten plots als structurele prijsverklaring werd aanvaard.
Wie in een brief vóór de procedure roept dat de winnaar 'verkeerde maten' hanteert, kan dat argument tegen zichzelf gekeerd zien — tenzij hij het tijdig in een middel giet
De Raad heropent het debat in de zaak van VMG-De Cock tegen de gunning aan Himpe (€2.671.181 voor de nieuwbouw van dienstencentrum De Mantel in Zwijnaarde) en weigert de stelling van OCMW Gent dat VMG's eigen offerte onregelmatig zou zijn omdat zij voor één post een andere onderschoeiingsdikte zou hebben gehanteerd dan in de meetstaat — die juridische appreciatie uit een brief van 26 oktober 2016 bindt de Raad niet.
Bloc de radioprotection estimé à 800 €/m³ alors qu'il en vaut 5.000 sur le marché — l'attribution Jules Bordet à 47,8 millions est annulée deux ans après le rejet de la suspension
Le Conseil d'État annule l'attribution du gros-œuvre du nouvel Institut Jules Bordet à la société momentanée CFE-Blaton-Entreprises Louis De Waele (47,8 millions d'euros) parce que le pouvoir adjudicateur a accepté un prix unitaire de 1.163 €/m³ pour un bloc de radioprotection que le marché propose à environ 5.000 €/m³ — le repère de comparaison utilisé (une estimation préalable de 800 €/m³) reposait sur la lecture erronée d'un devis Veritas comme s'il incluait 357 tonnes de plomb invisibles.
Een offerte 31% onder het gemiddelde overleeft het prijsonderzoek dankzij één bijlage van 32 pagina's
Stadsbader bood 31% lager dan het gemiddelde voor een spoorwegopdracht van Infrabel — en overleefde het prijsonderzoek omdat ze spontaan een gedetailleerde berekening van hun tien grootste posten meeleverden, waarvan zes posten zelfs duurder bleken dan die van de klagende concurrent.
Eenheidsprijzen die 81% boven en 68% onder het gemiddelde liggen, mag je niet wegmotiveren met 'de totaalprijs is normaal'
De Raad van State schorst de gunning van een afbraak- en nieuwbouwopdracht in Lommel omdat de stad eenheidsprijzen die 81% boven en 68% onder het gemiddelde lagen niet onderzocht had — een 'normale' totaalprijs en een vage verwijzing naar 'clustering' tussen posten kunnen dat onderzoek niet vervangen.
Een inschrijver geeft zélf toe dat zijn prijs niet klopt — dan mag u niet 'onverkort' gunnen zonder een gemotiveerd antwoord op de vraag of die prijs nog normaal is
POM Antwerpen mocht de gunning van een 7,8 miljoen euro grote infrastructuuropdracht aan Deckx niet doorzetten nadat Deckx zelf, één maand na de opening, schriftelijk had toegegeven dat haar eenheidsprijzen voor de waterkerende beschoeiing geen aankoop- of afschrijvingskosten van damplanken bevatten — want het aanbestedingsverslag motiveerde nergens waarom die door de inschrijver zelf erkende lage prijzen tóch normaal waren.
Vijf 'overbodige' studies uit de winnende offerte knippen om de prijs aanvaardbaar te maken? Dat is geen rekenfout corrigeren — dat is een offerte herschrijven
De Raad van State schorst de gunning van het ontwerp van een herbestemming van gemeentegebouwen aan Jef Van Oevelen, omdat de gemeente Schoten — zonder formele procedure en zonder bij de andere inschrijvers dezelfde oefening te doen — vijf 'niet gevraagde' deelstudies (96.075,95 €) uit zijn forfaitaire prijs schrapte, daarmee Van Oevelens offerte van 506.000 € naar 409.924 € verlaagde en de winnaar tegen het gunningsverslag in aanwees.
De winnaar rekent geen btw aan – en de aanbesteder gelooft dat zonder één stuk in het dossier te steken
Het Vlaamse Gewest gunt een opdracht aan een tijdelijke handelsvennootschap die op het grootste deel van haar offerte geen btw aanrekent omdat ze een 'forfaitaire landbouwregeling' zou hebben — maar dat motief blijkt feitelijk onjuist en steunt op geen enkel stuk in het dossier.
Een vergelijkende prijzentabel kán prijsonderzoek zijn — ook al voelt het voor de tweede gerangschikte aan als 'niets'
De Raad van State verwerpt het beroep van VMG-De Cock tegen de gunning van een schoolbouwopdracht aan een 116.000 euro goedkopere concurrent, omdat de aanbesteder met een gedetailleerde vergelijkende prijzentabel wel degelijk een prijsonderzoek voerde — ook al vroeg hij geen prijsverantwoording.
Een 'se réserve le droit' clausule is geen verplichting: de SRWT moest 81.000 km gegarandeerd niet wantrouwen
De Raad van State verwerpt het annulatieberoep van Michelin tegen de gunning aan Bridgestone van lot 1 (banden voor TEC-bussen), omdat de bestekclausule 'la SRWT se réserve le droit de corriger ou écarter toute soumission faisant état d'un kilométrage garanti anormal' een faculteit is en geen verplichting, en de gegarandeerde 81.000 km van een nieuw Bridgestone-model — onderbouwd door het gemiddelde van 79.132 km van het voorgaande model — niet kennelijk onredelijk is.
Ruimere openingsuren zijn flexibeler dan 'altijd na afspraak' — en zelfs als jij gelijk hebt, verliest het je niets als het de rangschikking niet wijzigt
De Raad van State verwerpt de UDN-vordering van Sita Treatment & Recycling tegen de gunning van een opdracht voor het verwerken van bodemassen aan IMOG en oordeelt dat ruimere standaard openingsuren als flexibeler kunnen worden beoordeeld dan 'na afspraak' buiten beperktere uren — en dat een middel zonder belang vooraf strandt.
Overheidsopdrachten opvolgen?
Ontvang dagelijks relevante aanbestedingen op maat van uw bedrijf. Inclusief AI-samenvattingen, concurrentieanalyse en marktinzicht.
Deze pagina toont alle arresten van de Raad van State (het hoogste administratieve rechtscollege in België) over het thema prijsonderzoek bij overheidsopdrachten. Elk arrest is door TenderWolf samengevat in begrijpelijke taal, met een juridische les en een praktische vraag om uzelf te stellen. Bekijk alle arresten →